طراحی الگوی تربیتی-اموزشی مبتنی بر مهارت های خانواده در برنامه درسی متوسطه دوم

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم تربیتی، عضو هیات علمی دانشگاه آزاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری فسلفه تعلیم و تربیت، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 استادیار گروه علوم تربیتی، عضو هیات علمی دانشگاه آزاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 استادیار گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
چکیده

زمینه و هدف: با توجه به اهمیت آموزش مهارت‌های خانواده درارتقای سبک زندگی اسلامی ونقش آن درتربیت تمام‌ساحتی دانش‌آموزان، پژوهش حاضر باهدف آسیب‌شناسی محتوای آموزش خانواده در برنامه درسی و ارائه الگوی تربیتی ـ آموزشی برای دانش‌آموزان مقطع متوسطه دوم انجام شد.روش بررسی: این پژوهش از نظر محیط میدانی و از حیث هدف کاربردی است. رویکرد تحقیق آمیخته و از نوع اکتشافی بوده است. در بخش کیفی، با بهره‌گیری از روش دلفی اکتشافی و استفاده از نظر متخصصان و صاحب‌نظران حوزه مربوط، مؤلفه‌ها و سنجه‌های پژوهش استخراج گردید.در بخش کمی،جامعه آماری شامل 770 نفر بود که بر اساس جدول مورگان 260 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند.برای تحلیل داده‌ها از نرم‌افزارهای SPSS نسخه 24 و PLS استفاده شد.یافته‌ها:نتایج نشان داد بعد سیاست‌های آموزش خانواده با سهم 34 درصد،آماده‌سازی معلمان و زیرساخت‌ها 28 درصد، طراحی،اجرا و ارزشیابی مطلوب آموزش خانواده 25 درصد، و تبیین مطلوب اهداف آموزش خانواده 21 درصد در ارتقای محتوای آموزش خانواده تأثیرگذارند.همچنین 33 نقطه‌ضعف در آموزش مهارت‌های خانواده شناسایی شد که در الگوی تربیتی ـ آموزشی ارائه‌شده پوشش داده شده‌اند.یافته‌ها نشان داد که مجموعه ابعاد شامل تبیین مطلوب اهداف، سیاست‌های آموزش خانواده، آماده‌سازی معلمان و زیرساخت‌ها،و طراحی، اجرا و ارزشیابی مناسب محتوای آموزش خانواده، در کنار متناسب‌سازی راهبردهای آموزشی، به‌طور هم‌زمان توانستند ۹۹ درصد از تغییرات مربوط به آموزش ترکیبی را تبیین کنند.نتیجه‌گیری: توجه به سیاست‌های کلان آموزشی در زمینه آموزش خانواده و به‌کارگیری الگوی تربیتی ـ آموزشی پیشنهادی می‌تواند نقش مؤثری در ارتقای محتوای برنامه درسی و تحقق تربیت تمام‌ساحتی دانش‌آموزان داشته باشد.