ارزیابی بیان ژنهای 3-3-14 در سیبزمینی تحت تنش خشکی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه زیست فناوری گیاهی و بیوتکنولوژی، دانشکده علوم و فناوری زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
2 استاد بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده علوم و فناوری زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
doi
10.22103/jab.2022.18681.1360چکیده
هدف: سیبزمینی یک محصول زراعی و غذای مهم در جهان است. اما گیاه سیبزمینی به تنش خشکی حساس است. به همین دلیل برررسی مکانیسم مولکولی تحمل به تنش خشکی ضروری به نظر میرسد. پروتئین GF14/14-3-3 یکی از پروتئینهای دایمری محافظتشده هستند که چندین فرایند سلولی از متابولیسم تا انتقال، رشد و توسعه و پاسخ به تنش را تنظیم میکنند. اما گزارشهای کمی درباره ژنهای 3-3-14 در سیب زمینی در دسترس است.مواد و روشها: در این مطالعه، 12 ژن در ژنوم سیبزمینی با استفاده از ابزار بیوانفورماتیک شناسایی شده است. علاوهبر این، آنالیز موتیف، ساختار ژن، آنالیز فیلوژنی، آنالیز جایگاه اتصال فاکتور رونویسی (TFBS) و سینتنی بر روی ژنهای 3-3-14 انجام شد. همچنین آنالیز بیان دو ژن (StGF14i و StGF14h) در چهار بافت ریشه، ساقه، برگ و غده و بیان آنها تحت تنش خشکی در شرایط گلخانه بررسی شد.نتایج: بر اساس آنالیز فیلوژنتیکی، اعضای خانواده ژنی StGF14 به دو کلاس تقسیمبندی شدند. آنالیز مکانهای اتصال فاکتور رونویسی (TFBS) در ناحیه پروموتری ژنهای 3-3-14 نشان داد که بیشترین و کمترین تعداد TFBS به ترتیب مربوط به MYB و CSDمیباشد. علاوه براین، فراوانی متفاوت TFBSها در ژنهای 3-3-14 میتواند نشان دهنده این باشد که این ژنها در مراحل مختلف رشد و نمو و مکانیسمهای پیچیده تنظیمی درگیر هستند. روابط تکاملی سیبزمینی با استفاده از شناسایی ارتولوگها و پارالوگها مطالعه شد. تعداد اگزونها در ژنهای 3-3-14 از 4 تا 7 متغیر بود و بیشتر این ژنها در زیر خانواده مشابه دارای الگوی اگزون-اینترون مشابه هستند. بیان دو ژن در برگ و غده تحت تنش خشکی و همچنین بیان هر دوژن در بافتهای ریشه، ساقه، برگ و غده مورد بررسی قرار گرفت. براساس آنالیز بیان دو ژن StGF14i و StGF14h در بافتها و بررسی تنش خشکی، ژن StGF14i بیان بالاتری در چهار بافت داشته و همچنین بالاترین بیان را در غده تحت تنش خشکی سیبزمینی نشان داد. نتایج نشان داد که دو جفت ارتولوگ بین سیبزمینی و آرابیدوپسیس و همچنین 8 جفت پارالوگ در ژنوم سیبزمینی وجود دارد.نتیجهگیری: الگوی بیان ژنهایStGF14i و StGF14h در بافتهای مختلف و در پاسخ به تنش خشکی نشان میدهد که این دو ژن نقشهای ضروری و محافظتشده در رشد و نمو سیبزمینی دارند. امید است که نتایج این مطالعه بتواند به بررسیهای بیشتر بر روی نقش عملکردی و مکانیسم مولکولی ژنهای 3-3-14 در پاسخ به تنش خشکی در سیبزمینی کمک نماید.