توانسنجی پتانسیلهای مقاصد ژئومورفولوژیکی و ژئوتوریسمی شهر خلخال با استفاده از مدلهای ژئوتوریسمی (مطالعه موردی: بخش شاهرود)
نویسندگان
1 استاد ژئومورفولوژی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.
3 دانشجوی کارشناسی ارشد، ژئومورفولوژی و آمایش محیط، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
4 دانشجوی کارشناسی ارشد سنجشازدور، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
5 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد حقوق، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل
doi
10.22034/gp.2024.60399.3232چکیده
صنعت گردشگری بر پایه ژئوتوریسم و مقاصد ژئومورفولوژیک در سالهای اخیر تبدیل به یکی از کانونهای توریسمی و مسافرتی شده است. بنابراین با توجه به توسعه صنعت گردشگری، ارزیابی کانونهای ژئوتوریسمی به لحاظ کارایی و رقابتپذیری امری ضروری است. هدف از پژوهش حاضر توان سنجی پتانسیلهای مقاصد ژئومورفولوژیکی و ژئوتوریسم شهر خلخال بخش شاهرود است. در این پژوهش از دو مدل کوبالیکوا و پاوولوا و همچنین برای تبدیل نتایج به نقشه از نرمافزار GIS استفادهشده است. نتایج بهدستآمده در مدل کوبالیکوا نشاندهنده این است که دهستان شال با کسب 11 امتیاز به دلیل تنوع بالای پدیدههای ژئومورفیک و زمینشناسی دارای پتانسیل بالا در بخش ژئوتوریسمی و مقاصد ژئومورفیک دارد و همچنین دهستانهای شاهرود و پلنگا نیز به ترتیب با کسب 8 و 7 امتیاز در ردههای پایینتر قرار دارند. نتایج مبتنی بر ماتریس مثبت و منفی در مدل پاوولوا نیز نشان میدهد که دهستان شال با کسب امتیاز 71/1 به خاطر داشتن سایتهای چینهای، غارها و سایتهای هیدرولوژیکی متنوع بیشترین رقابتپذیری را دارد و در رتبه عالی به لحاظ رقابتپذیری قرارگرفته است. دهستانهای شاهرود و پلنگا نیز به ترتیب با امتیاز 61/1 و 53/1 به علت تنوع پایین پدیدهها و امکانات خدماتی در رتبههای خیلی خوب قرار دارند اما هر سه از دهستانهای بخش شاهرود در معیار کسری بودجه دارای مقادیر پایینی هستند که نشان از عدم برنامهریزی راهبردی در بخش گردشگری در این منطقه است. همچنین تحلیل نقشههای توانسنجی نیز نشاندهنده این است که مدل پاوولوا به خاطر پارامترهای زیاد در ارزیابی نسبت به مدل کوبالیکوا دارای دقت و اعتبار بالایی است.