آیندهپژوهی عوامل مؤثر بر تابآوری کلانشهر تهران با تأکید بر کنشهای مکانی- فضایی
نویسندگان
1 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
4 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22059/jurbangeo.2023.349450.1743چکیده
تابآوری شهری عبارت است از توانایی بازیابی در سیستم شهر پس از رویدادهای غیرمنتظره است. هدف این پژوهش تحلیل فضایی مؤلفههای اثرگذار بر تابآوری شهری کلانشهر تهران (پایتخت سیاسی و اقتصادی ایران) در قالب شاخصهای کالبدی و فضایی برای شناسایی مهمترین عوامل اثرگذار بر تابآوری شهری است. در ابتدا شاخصهایی در 24 دسته در محیط نرمافزار جیآیاس با استفاده از ابزارهای همپوشانی وضعیت تابآوری مناطق را نشان داد. بحث آیندهپژوهی این مقاله متشکل از دو بخش است. در بخش دوم بهمنظور ایجاد پایگاهی از عوامل اولیه موجود درباره مؤلفههای تابآوری کالبدی و فضایی از تکنیک پویش محیطی (بررسی مقالات و منابع چاپی، مصاحبه با متخصصان و پایش همایشها و کنفرانسها) و بررسی پیشینه ادبیات استفادهشده است. در بخش دوم از کارشناسان و نخبگان خواسته شد که مهمترین مؤلفههای اثرگذار بر تابآوری کالبدی ـ فضایی را ظرف ۱۰ سال آینده مشخص نمایند؛ که نهایتاً بهصورت دلفی 23 متغیر تعیین گردیدند و از نرمافزار MIC-MAC برای تجزیهوتحلیل دادهها استفاده میشود. یافتهها نشان داد تحلیل فضایی تابآوری شهر تهران با در نظر گرفتن نمودار تحلیل اثر ـ وابستگی در وضعیت ناپایدار قرار دارد و نشاندهنده عدم ثبات متغیرهای تأثیرگذار و تداوم تأثیر آنها بر سایر متغیرهاست