مطالعه ژنها و SNPهای کدکننده ژنوم بافت مغز زنبورعسل در ارتباط با صفات رفتاری در دو زیرگونه ایتالیایی و آفریقایی با استفاده از دادههای ترانسکریپتومی (RNA-Seq)
نویسندگان
1 دانشگاه تهران پردیس کشاورزی و منابع طبیعی گروه علوم دامی
2 هیئت علمی گروه اصلاح دام دانشگاه تهران
3 هیئت علمی گروه اصلاح دام دانشگاه تهران
4 دانشگاه تهران
5 دانشگاه پردیس کشاورزی و منابع طبیعی گروه علوم دامی
6 کرج بعد از سه راه گوهر دشت، روبروی دهقان ویلای اول، موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، بخش پژوهشهای بیوتکنولوژی
doi
10.22103/jab.2022.15887.1235چکیده
هدف: زنبورعسل به عنوان حشرهای گردهافشان عضو مهمی از طبیعت به حساب میآید. از آنجا که صفات رفتاری در زنبورعسل بسیار مهم است، بنابراین مقایسه ترانسکریپتوم بافت مغز از زیرگونه ایتالیایی و افریقایی با ویژگیهای رفتاری پرخاشگر و آرام، درک این تفاوت رفتاری را از نظر ژنتیکی امکان پذیر میسازد. این مطالعه با هدف بررسی پروفایل بیان ژن و شناسایی ژنهای شاخص در بافت مغز در زنبورعسل ایتالیایی (Apis Mellifera Ligustica) و آفریقایی (Apis mellifera Scutellata) در ارتباط با صفات رفتاری انجام شد. زنبورعسل ایتالیایی از ویژگیهای رفتاری آرامی برخوردار است، در حالی که زنبورعسل آفریقایی به عنوان یک زنبور مهاجم شناخته میشود. مواد و روشها: دادههای RNA-seq این پژوهش از پایگاه دادههای NCBI دریافت و پس از پیشپردازش، ترانسکریپتوم بافت مغزی هر دو زیرگونه بر روی ژنوم مرجع زنبورعسل همردیف و نقشهیابی شد و پس از کمیسازی دادهها، سرهم سازی ترانسکریپتوم، آنالیز بیان افتراقی (adj p-value < 0.05 , Log2FC>2) و هستیشناسی ژن انجام شد. نتایج: آنالیز بیان افتراقی ژن تعداد 16701 ژن را بر روی ژنوم مرجع زنبورعسل شناسایی کرد که از این تعداد، 22 ژن در بافت مغز بین هر دو زیرگونه دارای بیان افتراقی معنیداری (adj p-value < 0.05 , Log2FC>2) بودند. همچنین برخی از این ژنها برای اولین بار شناسایی شدند. آنالیز هستیشناسی ژن نشان داد که از میان این 22 ژن، ژنهایی همچون ITPR، MRJP، HSP70 Ab، MBS، GB45410 و Def1 به صورت مستقیم یا غیرمستقیم در بروز صفات مختلفی همچون رفتارهای دفاعی، بهداشتی، تولید مثلی، حساسیت به گرما، نور و بو دخیل هستند. علاوه براین، SNPهای بخش کدکننده ژنوم بافت مغز زنبورعسل در هر دو زیرگونه نیز شناسایی شد و تعداد 99636 SNP در زیرگونه ایتالیایی و 92514 SNP در زیرگونه آفریقایی شناسایی شد. نتیجهگیری: دادههای RNA-seq به سبب پربرونداد[1] بودن میتواند اطلاعات دقیقی را از بیان ژنها در بافتهای مختلف در زیرگونههای مختلف در اختیار ما قرار دهد. در این مطالعه ژنهای دخیل در بروی صفات رفتاری زنبورعسل مشخص شد و SNPهای موجود در این ژنها نیز شناسایی شد.