بررسی فقهی و مالی قرارداد آتی شاخص سهام و ارائه مدل جایگزین
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت مالی دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشجوی دکتری معارف اسلامی و مدیریت مالی دانشگاه امام صادق علیهالسلام
3 استادیار دانشکده معارف اسلامی و مدیریت دانشگاه امام صادق علیهالسلام
doi
10.30497/ifr.2016.1919چکیده
یکی از پرکاربردترین ابزارهای حوزه مدیریت ریسک و مدیریت پرتفوی، «قرارداد آتی شاخص سهام» است. کاربردهایی نظیر مدیریت ریسک پرتفوهای متنوع، مدیریت ریسک تک سهم، آربیتراژ شاخص، دامنک کاری، این اوراق را به یکی از محبوبترین اوراق مشتقه نزد مدیران سرمایهگذاری مبدل ساخته است. با این حال، مطالعات فقهی انجام شده روی این اوراق، با ذکر دلایلی نظیر اکل مال به باطل، قمار، غرر و صوری بودن مبادله، استفاده از این اوراق در بازارهای مالی اسلامی را مجاز نمیشمارد. مقاله حاضر با ارائه راهکار استفاده از «قرارداد آتی صندوق شاخصی» به جای قرارداد آتی شاخص سهام، در پی رفع موانع فقهی استفاده از این اوراق پرکاربرد است. این مقاله ضمن تشریح و بررسی ابعاد مختلف قرارداد آتی شاخص و صندوق شاخصی، مشخص خواهد کرد که در بین انواع صندوق شاخصی، چه صندوق شاخصی میتواند رفتاری کاملاً مشابه شاخص و متناسب با بازار سرمایه ایران داشته باشد.