تأثیر فاصله لترالها و قطرهچکانها بر عملکرد و کارایی مصرف آب گندم در سامانه آبیاری قطرهای نواری
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی / دانشگاه زابل مسئول اداره فنی و زیربنایی و آب و خاک مدیریت جهاد کشاورزی اشتهارد
2 دانشیار گروه مهندسی آب دانشگاه کردستان
3 استادیار گروه زراعت، دانشگاه کردستان.
4 استادیار گروه مهندسی آب دانشگاه زابل
doi
10.22092/jwra.2020.121244چکیده
از اساسیترین شرایط موفقیتآمیز بودن بهرهبرداری از یک سامانه آبیاری قطرهای نواری (تیپ)، طراحی درست و متناسب عوامل مؤثر در عملکرد هیدرولیکی آن با توجه به شرایط مزرعه و نوع کشت میباشد. دو پارامتر مهم و حساس در این راستا، فاصله لترالها و فاصله قطرهچکانها میباشد. عدم انتخاب صحیح این دو پارامتر، کارایی یک سامانه آبیاری قطرهای نواری را تحت تأثیر قرار میدهد و همچنین تأثیر بسزایی در هزینههای اجرای اینگونه سیستمها دارد. بدین منظور آزمایشی فاکتوریل بر پایه طرح بلوکهای کامل تصادفی با هدف بررسی اثر فاصله نوارهای آبیاری و فاصله قطرهچکانها بر روی عملکرد، اجزای عملکرد و کارایی مصرف آب گندم در منطقه مشکیندشت کرج انجام شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل فواصل مختلف نوارهای آبیاری (در سه سطح 30، 45 و 60 سانتیمتری) و فاصله قطرهچکانها (درسه سطح 10، 20 و 30 سانتیمتری) بود. نتایج نشان داد که در بیشتر شاخصهای مورد بررسی، فاصله قطرهچکان 20 سانتیمتر در فاصله لترالهای مختلف، تیمار برتر بودهاست. نتایج کلی این تحقیق نشان داد اگرچه فاصله لترال 30 سانتیمتر منجر به حصول بالاترین عملکرد شد، اما بر اساس بررسیهای اقتصادی مشخص شد که بالاترین صرفه اقتصادی برای یک مزرعه گندم با سامانه آبیاری تیپ، در فاصله لترال 45 سانتیمتری قابل دستیابی خواهد بود که میتواند مورد توجه کشاورزان قرار گیرد.