ارزیابی فنی و هیدرولیکی قطره‌چکان‌ها و بررسی کارآیی سامانه‌ی آبیاری قطره‌ای زیرسطحی در کشت نیشکر

نویسندگان

1 استاد دانشکده مهندسی علوم آب، گروه آبیاری و زهکشی دانشگاه شهید چمران اهواز

2 دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز و مدیر گروه آب و خاک (به‌زراعی) مؤسسه تحقیقات و آموزش

3 استاد دانشگاه شهید چمران، دانشکده مهندسی علوم آب، گروه آبیاری و زهکشی.

doi
10.22092/jwra.2019.120470
چکیده

برای اطمینان از کارکرد بهینه‌ی سامانه‌های آبیاری قطره‌ای، باید به‌صورت دوره‌ای عملکرد آن‌ها را مورد ارزیابی قرار داد. این پژوهش،باهدفارزیابیفنی و هیدرولیکیسامانهآبیاریقطره­ایزیرسطحی روی گیاه نیشکردرایستگاه پژوهشی مؤسسه تحقیقات و آموزش نیشکر خوزستان،درسال­های زراعی96-1395 و 97-1396،انجامشد.بدینمنظور،چهارلترال(ابتدایی،یک­سوم،دو­سوموانتهایی)، انتخابو رویهرلترالچهارقسمتابتدایی،یک­سوم،دو­سوموانتهاییمشخصشد. سپس،به­مدتسهدقیقه،حجمآبخروجیدرهرنقطهاندازه­گیری و پارامترهای ارزیابی سامانه محاسبه شد.نتایج ارزیابی قطره‌چکان‌ها در آزمایشگاه نشاندادکه ضریبتغییرات ساخت (Cv)،ضریب­یکنواختی (Cu)ویکنواختی پخش(Eu)، به­ترتیب 15% ، 90% و 84 درصد و مقادیر توان x و ضریب k در معادله دبی- فشار به­طور میانگین به‌ترتیب 043/0- و 41/2 بود. میانگین مقادیر ضریب یکنواختی (Cu)،یکنواختی ­پخش(Eu)، ضریب تغییرات دبی (Vqs) و ضریب یکنواختی­ آماری (Uqs)، طی دو فصل زراعی، به­ترتیب 2/89%، 8/87%، 3/10% و 7/89 درصد بود که بر اساس این نتایج، عملکرد سامانه به­طور کلی در محدوده خوب قرار می­گیرد. همچنین، با اندازه­گیری فشار در نقاط مختلف سامانه در اواسط فصل زراعی دوم، شاخص­های ارزیابی ASAEشامل Vqs، Uqs، ضریب تغییرات فشارVhs)) و عملکرد کلی قطره­چکان­ها (Vpf)، به­ترتیب 9%، 91%، 25% و 13 درصد بودند. به این ترتیب، سامانه‌ آبیاری مورد مطالعه از نظر عملکرد کلی قطره­چکان­ها و یکنواختی توزیع، در محدوده نسبتاً خوب و خوب قرار گرفت.