فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شاخص بهای تولیدکننده به‌عنوان معیاری کلیدی در ارزیابی تغییرات قیمت‌ها در مراحل اولیه تولید، نقش مهمی در تحلیل تورم و سیاست‌گذاری اقتصادی ایفا می‌کند. ریسک لجستیک و تحریم‌های اقتصادی نیز از عوامل مؤثر بر این شاخص هستند که تأثیرات قابل‌توجهی بر هزینه‌های تولید و قیمت‌ها دارند. هدف اصلی این پژوهش بررسی اثر تعاملی ریسک لجستیک و تحریم‌های اقتصادی بر شاخص بهای تولیدکننده در ایران در بازه زمانی ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۳ و با استفاده از روش حداقل مربعات پویا است. نتایج نشان می‌دهد که تحریم‌های اقتصادی و ریسک لجستیک تأثیر چشمگیری بر شاخص بهای تولیدکننده در ایران دارند. تحریم‌ها با محدودیت در دسترسی به منابع مالی و تجاری بین‌المللی، افزایش هزینه‌های واردات مواد اولیه و نوسانات ارزی، هزینه‌های تولید را افزایش می‌دهند. درعین‌حال، ریسک‌های لجستیکی ناشی از ضعف زیرساخت‌های حمل‌ونقل، مشکلات گمرکی و وابستگی به واردات نیز به طور مستقیم بر هزینه‌های تولید تأثیر می‌گذارند. این مشکلات در شرایط تحریم تشدید می‌شوند و موجب افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل و زنجیره تأمین می‌شوند. اثرات تعاملی این دو عامل باعث افزایش هزینه‌های تولید و رشد شاخص بهای تولیدکننده می‌شود. در نتیجه، کاهش ریسک لجستیک از طریق بهبود زیرساخت‌ها و افزایش بهره‌وری می‌تواند به کاهش هزینه‌ها و تورم کمک کند. همچنین، سیاست‌های ارزی مناسب و مدیریت نقدینگی می‌تواند اثرات منفی تحریم‌ها را کاهش دهد.