مرور سیستماتیک و مدلسازی مفهوم قدرت در مطالعات برنامهریزی شهری
نویسندگان
1 گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
2 گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
3 گروه جوامع سالم، دانشگاه فلیندرز، آدلاید، استرالیا
doi
10.22059/jurbangeo.2024.379614.1967چکیده
تعریف قدرت در برنامهریزی شهری و شناسایی ابعاد تأثیرگذار آن اخیراً موردتوجه متخصصین در رشتههای مختلف علوم انسانی قرارگرفته است و همچنان در تعریف این مفهوم ناتوان بودهاند. از سویی کمتر مطالعهای است به تبیین این مفهوم، بلکه به چگونگی ارتباط آن به برنامهریزی شهری پرداخته است. هدف این مقاله دستیابی به چارچوب مفهومیِ ناشی از اشتراکات مفهومی مقالات استخراجشده از پایگاه داده Web of Science که فاقد اجماع نظری در زمینه مفهوم قدرت و برنامهریزی شهری است. این مقاله علاوه بر آنکه شامل تحلیل کتابسنجی مفاهیم کلیدی ارتباط میان قدرت و برنامهریزی شهری بر مبنای مقالات منتشرشده مرتبط، از جمله تحلیلهای توزیعی وابسته به زمان، مکان و مفاهیم است، به بررسی تحلیل محتواییِ متن آنها میپردازد. در این راستا، 63 مقاله منتج از غربالگری عنوان، چکیده و بدنه اصلی مقالات به کار گرفتهشدهاند تا با استفاده از روش استخراج متن مبتنی بر مدلسازی موضوعی تحقیقات بر اساس فرآیند Hierarchical Dirichlet، مفاهیم مرتبط، پرتکرار و دارای پیوند بیشتر در زمینه قدرت و برنامهریزی شهری شناسایی گردند. نتایج نشان میدهند پیشنیاز درک مفهوم قدرت و ارتباط آن با برنامهریزی شهری، تسلط بر نقش و اثرگذاری مفاهیمی چون آموزش رسمی و غیررسمی، مشارکت، طبقه، فضا، زبان، منفعت، دانش، گفتمان در برنامهریزی شهری است و از تعامل توأمان میان این مفاهیم میتوان قدرت در برنامهریزی شهری را همهجانبه درک نمود