فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شواهد رصدی و محاسبات عددی نشان می­دهد که قرص­های پیش­سیاره­ای اطراف اجسام ستاره­ای جوان (YSOs) از لحاظ گرانشی ناپایدار هستند و خودگرانش در چنین قرص­هایی حائز اهمیت است. ناپایداری گرانشی و کاهش جرم از قرص به شکل باد در نواحی سرد میانی این قرص­ها، سازوکار غالب در انتقال تکانۀ زاویه­ای به بیرون و برافزایش در چنین قرص­هایی است. ساختار چنین قرص­هایی به اهنگ سرد  شدن آنها وابسته است. در این تحقیق  با استفاده از جواب­های نیمه تحلیلی خودمشابهی در مختصات کروی و با فرضیات حالت پایا و تقارن محوری، معادلات هیدرودینامیکی قرص­ را با حضور مؤلفۀ تانسور تنش در راستای عمودی (t_φθ) مطالعه کرده­ایم. این مؤلفه مربوط به انتقال تکانۀ زاویه­ای به بیرون ناشی از باد است. نتایج ما نشان می­دهد که قرص از لحاظ گرانشی ناپایدار است. ناپایداری گرانشی به عنوان منبع وشکسانی سبب گرم شدن قرص می­شود و نتایج ما نشان می­دهد با افزایش سرمایش مقدار پارامتر Q کاهش می­یابد؛ زیرا گرمایش ناشی از ناپایداری گرانشی نمی­تواند با سرمایش مقابله کند و در نتیجه قرص کپه کپه می­شود و سیارات شکل می­گیرند. نتایج نشان می­دهد که مؤلفۀ عمودی تانسور تنش سبب می­شود تا قرص نازک­تر وسردتر شده و باد با شدت بیشتر در عرض­های کوچک‌تر شکل بگیرد. ما نشان داده­ایم تأثیر مؤلفۀ عمودی تانسور تنش در بدنۀ قرص از وشکسانی تلاطمی بیشتر است‏.