تبیین مؤلفههای طراحی مجتمعهای مسکونی مبتنی بر پاسخ به نیاز خودشکوفایی مطالعه موردی: مجتمعهای مسکونی مبعث، جنت، مدرس، بوعلی و دراک در شیراز
نویسندگان
1 گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران
2 گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران
3 گروه معماری و شهرسازی پایدار، دانشگاه واشنگتن دی سی (UDC)، واشنگتن، آمریکا
doi
10.22059/jurbangeo.2024.369557.1893چکیده
در عصری که جوامع به سمت ماشینی شدن پیش میرود و ابعاد روانی انسان بیشازپیش نادیده گرفتهشده است؛ خودشکوفایی را میتوان بهعنوان راهحلی برای آسیبهای ناشی از این امر مطرح نمود. این انگیزش برای فرد بهزیستی ذهنی و سلامت روان را به همراه میآورد. به نظر میرسد در راستای تحقق خودشکوفایی میتوان از قابلیتهای محیطی بهره برد. بر این اساس پژوهش حاضر با هدف ارائه مؤلفههای طراحی تأثیرگذار بر پاسخ به نیاز خودشکوفایی ساکنین مجتمعهای مسکونی و به روش آمیخته انجامشده است. جامعه نمونه را در فاز اول پژوهش در روش سند کاوی، منابع در دسترس و در روش دلفی 20 نفر از متخصصان در برمیگیرد. در فاز دوم نیز جامعه نمونه را 290 نفر از ساکنین مجتمعهای مسکونی شهر شیراز تشکیل میدهد. پژوهش با روش سند کاوی و بررسی منابع آغازشده و در ادامه در روش دلفی به مصاحبه با متخصصان پرداخته میشود. در ادامه با پرسشنامه محقق ساخت به پیمایش کاربران پرداخته میشود. در نهایت اطلاعات حاصل از پیمایش کاربران وارد نرمافزار Spss-23 شده و تجزیهوتحلیل دادهها بهوسیله آزمون تحلیل عامل و آزمون همبستگی پیرسون صورت میپذیرد. یافتههای پژوهش در بخش تحلیل عامل، مؤلفههای «محیط خلاق، مشارکتپذیری محیط، امنیت محیطی، رویدادپذیری فضا، تنوعپذیری، اکتشافپذیری، تعاملات اجتماعی در محیط» را بهعنوان مؤلفههای طراحی مجتمعهای مسکونی مبتنی بر خودشکوفایی معرفی مینماید و نتایج آزمون همبستگی بیانگر آن است که تمامی عوامل بهصورت مثبت و معنادار دارای همبستگی میباشند