ادیبل پارکها راهبردی نوآورانه در ارتقای آسایش محیطی و توسعه پایدار شهری
نویسندگان
1 هیات علمی گروه برنامه ریزی شهری و منطقه ای دانشگاه تبریز،تبریز،ایران.
2 دانشجوی دکترای برنامه ریزی شهری و منطقه ای دانشگاه تبریز،تبریز،ایران.
3 استاد، گروه محیط زیست و تنوع زیستی، دانشگاه سالزبورگ، سالزبورگ، اتریش
doi
10.22034/gp.2025.64192.3318چکیده
ادیبل پارکها بهعنوان راهکاری نوآورانه برای احیای اراضی کشاورزی شهری و توسعه پایدار شهرها می باشد. چراکه بهعنوان زیرساختهای سبز چندمنظوره، قادر به بهبود کیفیت هوا، کاهش اثرات جزایر گرمایی شهری، و ارتقای امنیت غذایی از طریق تولید مواد غذایی محلی و تقویت مشارکتهای اجتماعی دارد ، این فضاها به ایجاد تابآوری شهری در برابر چالشهای زیستمحیطی و اقتصادی کمک میکنند.این مطالعه با استفاده از شبیه سازی میکرواقلیمی در نرمافزار ENVI-MET، با طراحی سه سناریو شامل زمین خالی از پوششگیاهی، اراضی کشاورزی، و ترکیب درختان با محصولات زراعی در پارک بزرگ ، محل اراضی کشاورزی شهری حکم آباد، به مدت 8 ساعت(10:00تا18:00) در تاریخ 10 تیرماه سال99به عنوان گرمترین روز سال صورت گرفت است. یافتهها نشان میدهد که رویکرد ادیبل در این پارک با حفظ ساختار منطقه مورد مطالعه از طریق کاهش چشمگیر غلظت دیاکسید کربن در شبیهسازی اراضی کشاورزی 0.115 ppm و در سناریوی ترکیب درختان و محصولات زراعی 2.69 ppm را سبب شده است در این میان کشت محصولات زراعی به طور میانگین سبب کاهش 1.33 درجه ضریب تابشی و ترکیب درختان و محصولات زراعی موجب کاهش 10.26 درجهای این ضریب نسبت به زمینهای بدون پوشش گیاهی شده که گامی در جهت بهبود اقلیم شهری می باشد. علاوه بر این، افزایش پوشش گیاهی در این فضاها نقش بسزایی در کاهش آلایندههای زیستمحیطی و ارتقای کیفیت هوای شهری دارد. نتایج این پژوهش نشان میدهد که ادغام کشاورزی شهری و توسعه ادیبل پارکها، فراتر از تأمین نیازهای غذایی، ابزار مؤثری برای بهبود شرایط زیستمحیطی و اقتصادی شهرها است. ادیبل پارکها نه تنها به عنوان راهکاری برای کاهش اثرات منفی شهرنشینی عمل میکنند، بلکه به عنوان نیروی محرکهای برای توسعه پایدار شهری و بهبود کیفیت زندگی شهروندان، میتوانند الگوی موثری برای سایر شهرها باشند.