تاثیر استرس گرمایی بر سطح کورتیکواسترون خون و بیان ژن فاکتور رشد عصبی مشتق از مغز ناحیه دیانسفال جوجه 7 روزه نژاد گوشتی
نویسندگان
1 دانشیار، گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
2 استادیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه جیرفت، جیرفت، ایران
3 استاد گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه شهید باهنر کرمان، ایران
doi
10.22103/jab.2021.17246.1299چکیده
هدف: استرس گرمایی یکی از چالشهای جدی در جوامع بشری و حیوانات میباشد. استرسها با تغییر مکانیسمهای بدن سبب و زمینه ساز ایجاد بیماریها میباشند. درجه حرارت بالای محیط، سبب ایجاد استرس حرارتی میشود که اثرات منفی بر عملکرد فیزیولوژیک دارد. یکی از آثار نهان استرس، تغییر در مکانیسمهای سلولی و ملکولی میباشد. این تغییرات در دیانسفال به دلیل اهمیت این ناحیه در کنترل اطلاعات حسی ورودی به مغز (تالاموس) و مکانیسمهای خودکار بدن (هیپوتالاموس) نتایج عمیقی در عملکرد حیوان دارد. از این رو هدف آزمایش بررسی تاثیر استرس گرمایی حاد بر بیان ژن BDNF[1] و سطح کورتیکواسترون خون بود. مواد و روشها: در این آزمایش تعداد 20 جوجه 7 روزه سن نر نژاد راس 308 به دو دسته تحت استرس گرمایی 39 درجه و دمای نرمال 30 درجه تقسیم و به مدت 5 ساعت تحت استرس گرمایی قرار گرفتند. در پایان جوجهها با گاز ایزوفلوران بیهوش، خونگیری از سیاهرگ وداج انجام و کشتار شده و ناحیه دیانسفال آنها برداشته شد و برای آنالیز بیشتر در یخچال منفی 80 درجه سانتیگراد نگهداری شد. میزان بیان ژن BDNF به روش ریل تایم کمّی و سایبر گرین اندازه گیری شد. سطح کورتیکواسترون خون با روش الایزا مورد سنجش قرار گرفت. نتایج: در این آزمایش استرس گرمایی به طور معنیداری بیان ژن BDNF ناحیه دیانسفال را کاهش داد. اما سطح کورتیکواسترون خون جوجه های تحت استرس گرمایی به طور معنیداری افزایش نشان داد. نتیجهگیری: این نتایج نشان میدهد که بین سطح کورتیکواسترون خون و بیان ژن BDNF رابطه معکوس وجود دارد. با توجه به این میتوان رابطه مهمی میان استرس گرمایی و فعالیت محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-قشر آدرنال مشاهده کرد که با تاثیر بر بیان ژن فاکتور عصبی مشتق از مغز سبب اختلال در نقش حفاظت نورونی این پروتئین در مغز میگردد. [1] Brain derived neurotrophic factor