کمی‌سازی و ارزش‌گذاری خدمت اکوسیستمی تنظیم اقلیم با استفاده از مدل کربن آبی InVEST در تالاب بین‌المللی حرای خورخوران

نویسندگان

1 گروه مهندسی محیط‌زیست، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران

2 گروه مطالعات محیطی، پژوهشکده تحقیق و توسعه علوم انسانی (سمت)، تهران، ایران.

3 گروه ارزیابی و مخاطرات محیط‌زیست ، پژوهشکده محیط زیست و توسعه پایدار ، سازمان حفاظت محیط‌زیست ، ایران

4 گروه پژوهشی اقتصاد محیطزیست، پژوهشکده محیطزیست و توسعه پایدار، سازمان حفاظت محیطزیست، تهران، ایران

doi
10.22059/ije.2025.399269.1878
چکیده

موضوع: ارزیابی پتانسیل زیستگاه‌های تالاب بین‌المللی حرای خورخوران در تدارک خدمات اکوسیستمی.هدف: کمی‌سازی و ارز‌ش‌گذاری خدمت اکوسیستمی ذخیره و ترسیب کربن آبی، راهبردی برای سازگاری با تغییرات اقلیمی است.روش تحقیق: در این مطالعه برای مدل‌سازی خدمت اکوسیستمی ذخیره و ترسیب کربن از مدل کربن آبی InVEST استفاده شد. داده‌های ورودی شامل نقشۀ کاربری، اطلاعات مخازن کربن، میزان اختلال کربن زیست‌توده و کربن خاک است. همچنین برای ارزش‌گذاری این خدمت اکوسیستمی از روش هزینۀ اجتماعی کربن استفاده شد.یافته‌‌ها: هر هکتار از جنگل‌های حرای محدودۀ مورد مطالعه بین سال‌های 2000 تا 2020 به‌طور میانگین موجب انباشت 10510000 تن دی‌اکسید کربن می‌شود. همچنین مقدار کل انباشت کربن معادل 79/23122400 مگاتن برآورد شد. بر این اساس، از هر هکتار از جنگل‌های حرای محدودۀ مورد مطالعه به‌طور میانگین 954000 تن دی‌اکسید کربن طی این دورۀ زمانی منتشر می‌شود. همچنین مجموع ارزش اقتصادی خدمت ترسیب کربن آبی در زیرحوضه‌‌های آبخیز حرای خورخوران 176241001299200 ریال در سال برآورد شد.نتیجه‌گیری: تصمیم‌گیرندگان می‌توانند از نتایج این تحقیق برای حمایت از اقدامات حفاظتی استفاده کنند که نه‌تنها از حرا حفاظت می‌کند، بلکه مزایای دیگری مانند کیفیت آب و سلامت اکوسیستم را در منطقه به دنبال دارد.