فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در یک دهه اخیر، شاهد دو بحران بزرگ در بازار ارز ایران بوده‌ایم و پول ملی طی این مدت کاهش ارزش زیادی را تجربه کرده است. مشاهده دیگری که طی این دوره وجود دارد، افزایش رفتار رمه‌ای در بازار سهام است. همزمانی این دو پدیده این سؤال را به ذهن متبادر می‌کند که آیا نرخ ارز می‌تواند عامل شکل‌گیری رفتار رمه‌ای در بازار سهام باشد؟ در این مطالعه تلاش شده است تا با استفاده از یک رویکرد مدل‌سازی جامع مبتنی بر FAVAR، پاسخ مناسبی به این پرسش ارائه شود. در جهت دستیابی به این هدف، از داده‌های فصلی 62 متغیر اقتصادی ایران و جهان در بازه سال‌های 1380 تا 1400 استفاده شده است؛ همچنین از آنجایی که رفتار رمه‌ای یک متغیر غیرقابل مشاهده است، در مرحله اول، با استفاده از روش پیشنهادی هوانگ و سالمون (2004)، این متغیر کمی‌سازی شده و سپس در مرحله دوم در قالب مدل FAVAR به بررسی تأثیر نرخ ارز بر این متغیر پرداخته شده است. نتایج حاصل از این تحقیق نشان می‌دهد که رفتار رمه‌ای در دهه اخیر در بازار سهام تشدید شده و در سال 1398 و 1399 به اوج خود رسیده است. همچنین نتایج حاصل از توابع واکنش آنی و تجزیه واریانس نشان می‌دهد که نرخ ارز در نوع خود سهم به نسبت بالایی در توضیح واریانس خطای پیش‌بینی داشته و برای چندین دوره به شکل معنی‌داری منجر به شکل‌گیری و افزایش رفتار رمه‌ای در بازار سهام شده است. تحلیل حساسیت در مورد تعداد عامل‌های مدل حاکی از استحکام نتایج بوده و به تأثیر مثبت نرخ ارز بر رفتار رمه‌ای بازار سهام تأکید دارد.