مدلسازی تاثیرشکاف دیجیتال، تفکر رایانشی (محاسباتی) و جذب شناختی بر سواد هوش مصنوعی در بین دانشجومعلمان
نویسندگان
1 گروه مدیریت آموزشی ، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
2 گروه آموزش زبان انگلیسی، دانشگاه فرهنگیان، زنجان، ایران
doi
10.22099/jsli.2025.7986چکیده
آشنایی با دانش و مهارتهای مختلف در مورد هوش مصنوعی به منظور استفادۀ صحیح از آن و نیز درک مسائل اخلاقی مترتب بر آن را سواد هوش مصنوعی مینامند که با توجه به گسترش استفاده از هوش مصنوعی، جایگاه ویژهای یافته است. اما به رغم این اهمیت، اطلاعات اندکی در رابطه با عوامل موثر بر سواد هوش مصنوعی در دسترس است. بدین جهت پژوهش حاضر در پی ارائه مدلی برای درک عوامل موثر بر سواد هوش مصنوعی بوده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی، از نظر رویکرد و روش گردآوری دادهها توصیفی و از نوع همبستگی است. نمونۀ پژوهش شامل 946 نفر از دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان زنجان بود که با استفاده از روش سرشماری و به وسیلۀ مقیاسهای مختلف، دادههایی از آنان جمعآوری گردید. تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزارهای PLS4 و SPSS27 صورت گرفت. بر اساس یافتهها، تفکر محاسباتی، عاملی موثر بر سواد هوش مصنوعی محسوب میشود و دسترسی به فناوریهای اطلاعات و ارتباطات، باعث استفاده بیشتر و بهتر از هوش مصنوعی توسط افراد میشود. علاوهبراین، یافته ها حاکی از آن است که وجود انگیزه و مهارتهای بیشتر برای استفاده از فناوریهای هوش مصنوعی، میتواند تجربه خوشایندتری برای آنها در پی داشته باشد .همچنین باتوجه به یافتههای اثر غیرمستقیم، بین شکاف دیجیتال با سواد هوش مصنوعی از طریق نقش واسطه متغیرهای تفکر رایانشی (محاسباتی) و جذب شناختی رابطه وجود دارد و در نتیجه نقش واسطه متغیرهای تفکر رایانشی (محاسباتی) و جذب شناختی بین شکاف دیجیتال و سواد هوش مصنوعی، اثر کل به صورت افزایشی است.