تاثیر سن جنین‌های نارس ارکیده‌ بر میزان جوانه‌زنی به روش غیرهمزیست با کمک بهینه‌سازی‌تنظیم‌کننده‌های رشد گیاهی

نویسندگان

1 استادیار گروه کشاورزی، دانشگاه ولایت، ایرانشهر، سیستان و بلوچستان، ایران

doi
10.22103/jab.2020.14272.1142
چکیده

چکیده هدف: دانه‌های ارکیده بسیار ریز، فاقد مواد غذایی و بندرت در شرایط طبیعی جوانه می‌زنند. برای جوانه‌زنی در شرایط طبیعی ابتدا بایستی همزیستی با قارچ‌ها، بویژه قارچ‌های میکوریزا انجام شود. با استفاده از تکنیک کشت بافت و فراهم نمودن تمام شرایط لازم برای رشد و توسعه،‌ می­توان این محدودیت‌ها را برطرف نمود. مواد و روش­ها: کپسول‌های حاوی دانه بعد از تمیز نمودن سطحی به منظور حذف کامل عوامل بیماری­زا، داخل محلول 1 درصد تی­پل (Teepol)  بعنوان ماده ضدعفونی­کننده و خیس‌کننده برای 20 دقیقه قرار گرفتند. سپس شستشو و به زیر دستگاه لامینار ایرفلو منتقل و در شرایط کاملا" استریل با کلرید جیوه (Hgcl2) به میزان 2/0 درصد به مدت 10 دقیقه، بوستین (Bavistin) و استرپتومایسین (Streptomycin) هر کدام به میزان 03/0 درصد بمدت 5 دقیقه ضدعفونی شدند. تمام محیط‌های کشت همزمان آماده و دانه­ها در شرایط کاملا" سترون بطور یکنواخت کشت و جهت جوانه­زنی در اتاق رشد قرار داده شدند.  نتایج: درصد و سرعت جوانه‎‌زنی تحت تاثیر سن دانه و تنظیم‌کننده‌های رشد قرار داشت. تشکیل اسفرول و سنتز کلروفیل در مرحله سوم کشت دانه، حداکثر بود. تشکیل، توسعه و تمایزیابی پروتوکورم بسته به نوع تیمار و مرحله رشدی دانه­ها در فاصله زمانی بین  43 الی 76 روز بعد از کشت مشاهده شد، که نسبت به شاهد در سطح آماری 1 درصد معنی‌داری بود. نتیجه­گیری: با توجه به نتایج حاصل از آنالیز داده‌ها می­توان بیان داشت، در بیشتر موارد درصد موفقیت از مرحله جوانه‌زنی تا تمایزیابی پروتوکورم در گل­های ارکیده با توجه به سن دانه گیاهی در هر گونه و رقم، نوع تنظیم­کننده‌های رشد گیاهی مورد استفاده، نسبت و ترکیب دو نوع اکسین و نسبت اکسین به سایتوکنین و بالعکس متفاوت می باشد، در نتیجه لازم است برای هر گونه و رقم با توجه به تفاوت در طول دوره گرده‌افشانی تا رسیدن دانه آزمایشات تکمیلی جدیدی انجام شود.