تعلق خاطر به دانشگاه بهمنزله تعیینگر هویت: تحلیل کیفی نظام معنایی دانشجویان دانشگاه شیراز
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
2 استاد بخش روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
3 دانشیار بخش روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
4 دانشیار بخش روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
5 دانشیار بخش روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
doi
10.22099/jsli.2023.7181چکیده
پژوهش حاضر به واکاوی نظام معنایی دانشجویان دوره دکتری دانشگاه شیراز و ادراک آنها از تعلق به دانشگاه شیراز با رویکرد کیفی پرداخته است. شرکتکنندگان این پژوهش 15 دانشجوی دوره دکتری دانشگاه شیراز در سال تحصیلی 1401-1400 بودند. ابزار جمع آوری داده ها، مصاحبههای عمیق و نیمهساختار یافته بود. مصاحبهها تا نیل به اشباع نظری ادامه پیدا کردند. دادههای جمعآوریشده با استفاده از روش تحلیل مضامین مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفتند .فرایند حاصل از کدگذاری و تجزیهوتحلیل دادهها منجر به کشف سه مفهوم اصلی «دانشگاه بهمثابة میدانی جهت بازاندیشی کلیشههای ذهنی»، «دانشگاه و اثرگذاری بر ابعاد هیجانی و شناختی فرد» و «دانشگاه شیراز و برجستگی بعد تعلق و هویت مکانی» شد. هر کدام از این مفاهیم از زیرمفهومهای متعددی تشکیل شدهاند. درونمایه و تم اصلی پژوهش هم شامل «دانشگاه و تعیینگری هویتی و شناختی» است. با توجه به یافته های پژوهش میتوان به این نتیجه رسید که دانشگاه تعیینگری سطح بالایی در شکلگیری نوع هویت، شناخت و تعلق دانشجویان دارد و نقش برجسته آن در جامعه انکارناپذیر است. سه مفهوم این پژوهش حکایت از آن دارند که دانشگاه موجب تغییرات هویتی و شناختی دانشجویان میشود و آنها با چشمانداز فکری جدیدی آشنا میشوند. این تغییرات هویتی و شناختی در دانشگاه موجب بازاندیشی کلیشههای ذهنی دانشجویان و به چالش کشیدن باورها و اندیشههای ذهنی گذشته میشوند، که بسیاری از آنها میتوانند پیامدهای منفی برای جامعه و دانشگاه داشته باشند.
