کاوش مؤلفههای اثربخش در تدریس نوآورانه اساتید در فضای مجازی
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد برنامهریزی درسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
2 استادیار بخش مدیریت و برنامهریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
3 دانشیار بخش مدیریت و برنامهریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.22099/jsli.2023.7188چکیده
هدف این پژوهش کاوش مؤلفههای اثربخش در تدریس نوآورانه اساتید در فضای مجازی بود. روش پژوهش از نوع کیفی است و اعضای هیئتعلمی نمونه و موفق در تدریس دانشگاه شیراز در سال 1400 که تجربه برگزاری کلاس درس با استفاده از روشهای خلاق و نوآورانه در فضای مجازی را داشتند، بهعنوان مشارکتکنندگان بالقوه در نظر گرفته شدند. با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند و رویکرد اشباع نظری با 15 نفر مصاحبه انجام شد. داده های لازم استخراج و با روش تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفت و در نهایت مؤلفههای اثربخش در تدریس نوآورانه اساتید در فضای مجازی در قالب پنج مضمون سازماندهنده سطح دوم و ده مضمون سازماندهنده سطح اول و هشتاد و چهار مضمون پایه تدوین گردید. براساس یافته های پژوهش شایستگی دیجیتالی اساتید شامل دو مضمون سازماندهنده شایستگی شخصیتی و شایستگی حرفهای، در گیر ساختن دانشجویان شامل دو مضمون سازماندهنده علایق و تعاملات مجازی، محتوای مجازی شامل دو مضمون سازماندهنده کیفیت محتوا و سازماندهی محتوا، راهبردهای یاددهی - یادگیری مجازی شامل دو مضمون سازماندهنده ساختاری (شیوه اجرا) و اجرای اثربخش و در نهایت بازخورد شامل دو مضمون سازماندهنده ارزشیابی و بازخورد انگیزشی استاد بود. نتایج پژوهش حاکی از آن است که تدریس اثربخش در فضای مجازی مستلزم فراهم ساختن زیرساخت ها و بسترهای لازم خصوصاً فراهم ساختن زمینههای لازم جهت توسعه و بهسازی مهارت ها و شایستگیهای حرفهای، دیجیتالی و ارتباطی استادان براساس بسترهای مختلف آموزشی با هدف افزایش کیفیت انتقال دانش و ارتقای سطح علمی دانشجویان است.
