مطالعۀ مدارای دینی اهل تشیع و اهل تسنن شهر زاهدان و عوامل مؤثر بر آن
نویسندگان
1 کارشناس ارشد جامعهشناسی، دانشگاه یزد
2 دانشیار گروه جامعهشناسی، دانشگاه یزد
doi
10.22059/jisr.2019.271202.786چکیده
مدارای دینی و علل افزایش یا فرسایش آن، در جهانی آکنده از تنوع قومی، مذهبی و... بهلحاظ نظری و تجربی بهوضوح مشهود است. هدف این مقاله بررسی مدارای دینی بین دو گروه شیعه و سنی شهر زاهدان و عوامل مؤثر بر آن است. روش تحقیق پیمایش، و ابزار گردآوری آن پرسشنامه است. جامعۀ آماری تحقیق همۀ مردان و زنان 18 سال به بالای شهر زاهدان است که با فرمول کوکران، 384 نفر از آنها برای مطالعه تعیین شدند. روش نمونهگیری، خوشهای چندمرحلهای است. نتایج نشان داد میانگین مدارای دینی 8/62 است که برمبنای مقیاس صفر تا صد بالاتر از حد متوسط است. میانگین مدارای دینی پاسخگویان در ابعاد همزیستانه، خویشتندارانه و نسبیگرایانه بهترتیب معادل 8/64، 4/66 و 4/57 بوده است. همچنین یافتهها بیانگر آن است که مدارای دینی با سرمایۀ اجتماعی و تعلق ملی رابطۀ مستقیم، و با قومگرایی رابطۀ منفی دارد. نتایج تحلیل چندمتغیره نیز نشان داد متغیرهای سرمایۀ اجتماعی، تعلق ملی، قومگرایی و سن 21 درصد از تغییرات متغیر وابسته را تبیین کردهاند. همچنین برازش مدل مطلوب بود که گویای تطابق آن با واقعیت است.