بررسی تاثیر افزایش قیمت مواد غذایی بر هزینه زندگی خانوارهای ایرانی
نویسندگان
1 دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 دکتری دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
4 دانشیار دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
doi
10.22059/jte.2022.332477.1008563چکیده
در سالیان اخیر افزایش روزافزون قیمت مواد غذایی اهم از تولیدات خام کشاورزی و محصولات فرآوری شده نگرانی جدی را از جهت تأمین مخارج غذایی و حفظ سطح استانداردی از امنیت غذایی به وجود آورده است. از این روی مطالعه پیش رو به بررسی اثرات افزایش قیمت محصولات غذایی بر شاخص هزینه زندگی دهکهای شهری و روستایی میپردازد. بهمنظور دست یافتن به اهداف مطالعه، از جداول عرضه و مصرف سال 1395 که در سال 1399 توسط بانک مرکزی منتشر شده در قالب شبه ماتریس حسابداری اجتماعی مبتنی بر جداول عرضه و مصرف یکپارچه شده، استفاده شده است. 24 قلم از محصولات پروتئینی، ویتامینها، کربوهیدراتها، کافئینی و دخانیات مورد مطالعه قرار گرفتهاند. نتایج این مطالعه نشان میدهد که بیشترین سهم از هزینه زندگی خانوارهای شهری و روستایی مربوط به نان است. کمترین مخارج هم مربوط به انواع نوشیدنیها است. به جز انواع گوشتهای قرمز و سفید، میوهها و سبزیهای بستهبندی شده و محصولات لبنی، در اثر افزایش قیمت سایر محصولات غذایی، هزینه زندگی خانوارهای روستایی بیشتر از شهری افزایش مییابد. در میان دهکهای درآمدی نیز بهطور عمده دهکهای اول تا چهارم بیشترین هزینه زندگی ناشی از افزایش قیمت محصولات غذایی را تجربه میکنند؛ بنابراین از آنجا که خانوارهای روستایی بیشتر از شهری متحمل هزینه تأمین غذا میشوند و دهکهای درآمدی بهصورت غیریکسان تحت تأثیر قرار میگیرند و همچنین به دلیل اینکه افزایش قیمت محصولات مختلف (24 محصول) تأثیرات متفاوتی بر خانوارها خواهد داشت، لذا پیشنهاد میشود اولاً افزایش قیمت محصولاتی که بیشترین اثر را دارند به طرق مختلف کنترل شود و چنانچه سیاست حمایتی مدنظر سیاستگذاران است، با توجه به دهکهای مختلف شهری و روستایی و مطابق نتایج بهدست آمده اتخاذ و اعمال شود.طبقهبندی JEL : C67, L66, O18, E64, P42