مطالعه و تحلیل تطبیقی الگوی تکافل بر اساس فقه امامیه
نویسندگان
1 دانشیار دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد دانشگاه امام صادق علیه السلام
2 دکتری علوم اقتصادی، دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد دانشگاه امام صادق علیهالسلام
3 دانشیار دانشکده الهیات، معارف اسلامی و ارشاد، دانشگاه امام صادق علیهالسلام
doi
10.30497/ifr.2015.1796چکیده
با توجه به مزیت رقابتی تکافل نسبت به بیمههای متعارف همچون مشارکت در منافع و نیز سود سرمایهگذاری، مطالعه و ارائه الگوی شیعی تکافل براساس فقه امامیه ضروری و اجتنابناپذیر است. بر این اساس با بررسی ساختار حقوقی تکافل مرسوم و احصاء مشکلات آن از منظر فقه امامیه، راهکارهای اصلاحی برای ارائه الگوی شیعی تکافل با محوریت عقد وکالت ارائه شد. بر این اساس با استفاده از هبه معوض به جای قصد تبرع حق مشارکتها و نیز استفاده از راهکارهای جایگزینی عقد لازم برعقد جایز وکالت، مشکلات و تعارضات حقوقی تکافل مرسوم با فقه امامیه برطرف میگردد. بر این اساس متصدی تکافل به عنوان یک شرکت سرمایهگذاری و بیمهگری در ضمن عقد مشارکت با صندوق تکافل که به عنوان یک شخصیت حقوقی در نظر گرفته میشود و متعلق به جمع مشارکتکنندگان است به همراه آورده سرمایه در قالب عقد شرکت، براساس شرط نتیجه وکیل صندوق تکافل گردد در عقد مشارکت و وکالت که صندوق مشارکتکنندگان تکافل و متصدی تکافل بسته خواهد شد طرفین عقد حق فسخ را از یکدیگر سلب خواهند کرد. تسهیم ریسک در ساختار تکافل و نه انتقال آن به شرکتهای بیمه بازرگانی و در نظر گرفتن بیمهگران به عنوان وکیل مشارکتکنندگان در تکافل منجر به صرفه اقتصادی و کاهش هزینههای پوشش ریسک خواهد شد.