شناسایی منابع مقاومت به بیماری لکه برگی سپتوریایی با عامل Zymoseptoria tritici در ژنوتیپهای گندم نان
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری بیماریشناسی گیاهی دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. گرگان، ایران.دانشجوی دکتری بیماریشناسی گیاهی
2 دانشیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران
3 دانشیار گروه گیاه پزشکی ، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری. ساری، ایران
4 دانشیار بخش تحقیقات گیاه پزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان، ایران.
5 دانشیاربخش گیاه پزشکی و بخش اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. گرگان، ایران.
doi
10.22103/jab.2018.2067چکیده
بیماری لکهبرگی سپتوریایی گندم (STB) با عامل Zymoseptoria tritici یکی از مهمترین بیماریهای گندم در جهان و ایران به شمار میرود. مقاومت ژنتیکی مهمترین و اقتصادیترین روش برای کنترل این بیماری میباشد. بنابراین شناسایی منابع مقاومت جدید در ژنوتیپهای گندم برای کنترل این بیماری ضروریست. در این پژوهش، واکنش 33 ژنوتیپ گندم نان در برابر پنج جدایه از قارچ Z. tritici در مرحله گیاهچهای مورد بررسی قرار گرفتند. از بین ژنوتیپهای مورد بررسی، 11 ژنوتیپ در برابر یک یا چند جدایه مقاومت نشان دادند. از بین اینها سه ژنوتیپ نوگال، آرتا و N-92-9 مقاومت بیشتری به تمام جدایههای مورد بررسی داشتند که نشان میدهد این ژنوتیپها دارای ژنهای مقاومت موثر میباشند و میتوانند به عنوان منابع مقاومت به STB در برنامههای اصلاح ارقام گندم بهکار روند. هفت ژنوتیپ در برابر یک یا چند جدایه نیمه مقاوم بودند و سایر ژنوتیپها در برابر جدایههای مورد بررسی حساسیت نشان دادند. پنج جدایهی مورد بررسی در این پژوهش دارای درجات مختلفی از پرآزاری و تهاجم روی ژنوتیپهای گندم بودند که این امر بیانگر وجود تفاوت در ژنهای ناپرآزاری این بیمارگر است. جدایهی BK94 پرآزارترین و مهاجمترین جدایه و جدایهی BK56 کمترین پرآزاری و قدرت تهاجمی را داشت.
