شناسایی نشانگرهای خلاقیت پداگوژیکی و یادگیری در آموزش عالی: یک مطالعه کیفی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت آموزش عالی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
2 دانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران). نویسنده مسئول)
3 موسسه آموزش، کالج دانشگاهی لندن(ucl)، لندن، انگلستان
4 مربی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
doi
10.22099/jsli.2021.6061چکیده
پژوهش حاضر با هدف شناسایی نشانگرهای خلاقیت پداگوژیکی و یادگیری در آموزش عالی انجام شد. روش مورد استفاده روش تحقیق کیفی از نوع پدیدارشناسی بود. مشارکتکنندگان بالقوه پژوهش، اساتید و خبرگان دانشگاهی دارای تخصص وسابقه علمی در حوزه خلاقیت در آموزش عالی بودند. روش گردآوری دادهها نیز مصاحبه نیمه ساختاریافته بود که با استفاده از رویکرد نمونهگیری هدفمند از نوع انتخاب صاحبنظران کلیدی و معیار اشباع نظری با 25 نفر مصاحبه صورت گرفت. تجزیه و تحلیل دادهها ازطریق تکنیک تحلیل مضمون انجام گردید ودرنهایت یافتههای پژوهش نشان داد که خلاقیت پداگوژیکی مشتمل بر سه بعد محتوای آموزشی خلاق، رویکردهای آموزشی خلاق و رویکردهای ارزیابی خلاق است. شرکتکنندگان در خصوص محتوای آموزشی بر ضرورت توجه به نیازهای منطقهای، مهارتهای یافتن مسئله، حل مسئله، کارآفرینی و سواد سلامت و بومشناختی تأکید داشتند. همچنین مهمترین ویژگیهای رویکردهای آموزشی خلاق را برقراری ارتباط بین محتوای آموزشی و مسائل زندگی، بهرهگیری خلاق از فناوری آموزشی در تدریس، بهکارگیری رویکردهای آموزشی متنوع و خلاق نظیر حلقههای مطالعه و ایفای نقش، آموزش مبتنی بر مباحثه ذکر کردند. در ارتباط با رویکردهای ارزیابی خلاق نیز رویکرد فیدفوروارد و ارزیابی موقعیتی را مورد تأکید قرار دادند. علاوه بر این درارتباط با تشویق و تسهیل خلاقیت یادگیری در محیطهای دانشگاهی بر تشویق و حمایت ازپرسشگری، کنجکاوی، جسارت، ریسکپذیری و غنا بخشیدن به فعالیتهای فوقبرنامه در محیطهای دانشگاهی تأکید داشتند. بدیهی است که یافتههای این پژوهش امکان بهبود فرایندهای یاددهی و یادگیری در سطح آموزش عالی را فراهم آورده است.