عوامل مؤثر بر میزان رضایت بهره‌برداران از تشکل‌های آب‏بران در حوضه سد سهند هشترود

نویسندگان

1 استادیار گروه ترویج، ارتباطات و توسعه روستایی، دانشگاه زنجان، ایران.

2 دانشجوی دکتری ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه زنجان،ایران.

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه زنجان، ایران.

doi
10.22092/jwra.2016.107159
چکیده

رضایت بهره‌برداران نقش مهمی در اثربخشی تشکل‌های آب‏بران دارد و هرگونه برنامه‌ریزی هدفمند در راستای توانمند کردن این تشکل‌ها و نیز مدیریت پایدار منابع آبی، نیازمند شناخت وضعیت رضایت کشاورزان از این تشکل‌ها می‌باشد. هدف این تحقیق توصیفی همبستگی نیز سنجش رضایت بهره‌برداران از این تشکل‌ها و عوامل مؤثر بر سطح رضایت آن‌ها می‌باشد. ابزار تحقیق پرسشنامه محقق ساخته‌ای بود که روایی آن از طریق نظرات متخصصان موضوعی تائید شده و با انجام مطالعه مقدماتی و محاسبه آلفای کرونباخ بالاتر از 7/0 برای شاخص‌های ترکیبی، پایایی آن حاصل شد. جامعه آماری کلیه اعضای شش تشکل آب‏بر زیر حوضه سد سهند هشترود بودند (270 بهره‌بردار) که بر پایه جدول کرجسی و مورگان (1970) و با خطای پنج درصد تعداد 155 نفر و از طریق روش نمونه‌گیری طبقه‌ای متناسب با حجم انتخاب و مطالعه شدند. داده‌ها به روش مصاحبه حضوری در محل فعالیت کشاورزان در روستاها جمع‌آوری و از طریق نرم‌افزار SPSS18 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که رضایت 2/86 درصد بهره‌برداران در سطح متوسط می‌باشد و بین رضایت آن‌ها با متغیرهای عوامل اجتماعی، فردی و ارتباطی-ترویجی موردمطالعه رابطه مثبت و معنی‌داری وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون نیز نشان داد که سه متغیر اعتماد اجتماعی، تعداد اعضای خانوار و درامد از شغل فرعی 3/44 درصد واریانس سطح رضایت را تبیین می‌کنند. اجرای دوره‌های آموزشی متناسب با اصول آموزش بزرگسالان می‏تواند ضمن افزایش آگاهی اعضا از ماهیت تشکل‌ها زمینه ایجاد اعتماد اجتماعی متقابل بین اعضا و رضایت آن‌ها را فراهم کند.