فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تعیین مناطق مناسب پخش سیلاب برای تغذیۀ مصنوعی آب‌های زیرزمینی اهمیت زیادی دارد. دشت قالهر دلیجان طی 10 سال‌ اخیر بیش از 11 متر افت سطح آب‌ زیرزمینی داشته است و نیاز به ایجاد تعادل در آبخوان دارد. در این پژوهش برای مکان‌یابی نقاط پخش سیلاب در حوضۀ آبریز قالهر دلیجان (استان مرکزی) از فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی و سامانۀ اطلاعات جغرافیایی استفاده شد. این بررسی در سه مرحله انجام شد. در مرحلۀ اول مهم‌ترین معیارها و شاخص‌های مؤثر در مکان‌یابی تغذیۀ مصنوعی تعیین شد. در مرحلۀ دوم برای ارزیابی و اولویت‌بندی این معیارها، از روش سلسله‌مراتبی استفاده شد. برای این منظور، از معیارهای خصوصیات سیل‌خیزی، شیب، نفوذپذیری، زمین‌شناسی، ضریب ذخیره، کاربری اراضی استفاده شد. از جدول تعیین ارزش، اهمیت و ارزش هریک از معیارها و شاخص‌ها تعیین شد. نتایج نشان داد در مورد تعیین مناطق مناسب برای تغذیۀ مصنوعی آب‌های زیرزمینی در حوضۀ آبریز قالهر، معیارهای سیل‌خیزی و شیب به‌ترتیب از وزن بیشتری برخوردارند. در این راستا ضریب ذخیره و کاربری اراضی دارای وزن نسبی کمتری هستند. در مرحلۀ سوم بر اساس ماتریس اوزان، لایه‌های اطلاعاتی رستری، توسط اکستنشن AHP در ArcGis با یکدیگر تلفیق شدند و نقشۀ اولویت مکانی پخش سیلاب تهیه شد. نتایج نشان داد با لحاظ کردن مناطق دارای محدودیت کاربری، 3/29 درصد از کل حوضۀ آبریز به عنوان مناطق بسیار مناسب و مناسب برای پخش سیلاب است که مساحتی حدود 4280 هکتار را شامل می‌شود.