فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بوف کور هدایت رمانی پیچیده است که به دلیل بازگویی خاطرات ذهنی از سوی یک راوی پریشان‎حال در هاله‎ای از ابهام پوشیده شده است. ازاین‌‌رو بازشناسی عناصر گوناگون این متن، به درنگ و دقت در جزئیات رمان نیاز دارد. مکان، یکی از عناصر مهم داستانی است؛ در این مقاله با بررسی برخی از نشانه‎های مکانی بوف کور و انطباق آن با مناطقی از ری و تهران قدیم سعی شده است، مکان احتمالی منزل راوی داستان مشخص گردد. بر پایۀ این نشانه‏ها، بی‎گمان این مکان در محدودۀ شمال غربی ری باستان و جنوب شرقی تهران دورۀ «صفوی‑قاجار» قرار داشته است. خانۀ قهرمان در محاصرۀ کاسب‎کارها، قصاب، خنزرپنزری و گالسکه‎چی است و تنها نقطه‎ای از تهران که با این مشخصات هم‎خوانی دارد؛ محدودۀ چال‎میدان و قبرآقاست. این دو محل به محلۀ ترکمان‎ها، میدان محمدیه، بازار و گورستان شاه‎عبدالعظیم نزدیک است. این ویژگی‎ها همراه با اتاقی که به مقبرۀ خانوادگی شباهت دارد، یادآور محلۀ سر قبرآقاست که جدۀ صادق هدایت در آن دفن شده است. همچنین منزل و تکیۀ رضاقلی‎خان (جد صادق هدایت) نیز در همین محدوده قرار داشته است. اما شیوۀ روایتِ ذهنی قهرمان داستان، حرکت زمانی را در صدها سال بازپردازی کرده است.