نقشهیابی صفات سنبله و دانه با استفاده از خانوادههای F3 و F4 حاصل از تلاقی بیچر× کویر در جو
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته بیوتکنولوژی کشاورزی دانشگاه گنبدکاووس، ایران
2 استادیار گروه تولیدات گیاهی دانشگاه گنبدکاووس، ایران
3 استادیار گروه زیستشناسی دانشگاه گنبدکاووس، ایران
4 دانشیار گروه تولیدات گیاهی دانشگاه گنبدکاووس، ایران
5 استادیار پژوهش بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران
doi
10.22103/jab.2017.1632چکیده
جو پس از ذرت، گندم و برنج یکی از مهمترین غلات جهان میباشد. بهمنظور نقشهیابی صفات سنبله و دانه در دو نسل F3 و F4 حاصل از تلاقی ارقام بیچر× کویر جمعیتی شامل 103 خانواده F3 و F4 جو در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی طی دو سال زراعی 95-1393 در سه تکرار کشت شد. برای صفات مورد ارزیابی تفکیک متجاوز مشاهده شد که نشاندهنده وجود ترکیبات آللی متفاوت در والدین بود. نقشه پیوستگی با استفاده از نشانگرهای SSR، iPBS،IRAP و ISSR تهیه شد و 640 سانتی مورگان از ژنوم جو را پوشش داد. فاصلهی بین دو نشانگر 69/9 سانتی مورگان برآورد گردید. مکانیابی فاصلهای مرکب پانزده QTL در دو نسل مکانیابی نمود. برای صفات طول ریشک، قطر دانه و طول دانه در هر دو نسل F3 و F4 QTLهایی شناسایی شد. برای طول دانه و تعداد سنبلچه در نسل F4 به ترتیب QTLهای بزرگ اثر با ضریب تبیین 2/12 و 15، با درصد LOD 62/3 و 9/2 در فاصلهی 5/3 و 5/2 سانتیمورگان از نشانگر شناسایی شدند. صفات طول دانه و قطر دانه در نسل F3 با نشانگر iPBS2076-5 پیوسته و هممکان بودند. برای صفات طول ریشک، تعداد سنبلچه، طول دانه و قطر دانه نیز هممکانی شناسایی شد. شناسایی QTLهای کنترلکننده صفات میتواند در بهبود عملکرد مؤثر باشد. انتظار میرود بتوان پس از تعیین اعتبار در مکانها و جمعیتهای مختلف از QTLهای شناسایی شده در این بررسی در برنامههای انتخاب به کمک نشانگر و مکانیابی دقیق استفاده نمود.