بررسی ترجیح زیستگاهی ماهی گل چراغ (Garra rufa) در رودخانۀ دینورآب، حوضۀ رودخانۀ کرخه

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای بوم‏شناسی آبزیان، گروه شیلات، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

2 دانشیار گروه شیلات، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران‏

3 دانشیار گروه شیلات، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران‏

doi
10.22059/ije.2022.326521.1522
چکیده

از آنجا که شاخص‏های انتخاب زیستگاه در ارائۀ ویژگی‏های زیستگاهی یک گونه و برنامه‏های حفاظتی به کار برده می‏شود، این مطالعه به‏منظور بررسی ترجیح زیستگاهی گونۀ گل چراغ، Garra rufa در رودخانۀ دینورآب (استان کرمانشاه)، یک سرشاخۀ حوضۀ رودخانۀ کرخه به اجرا درآمد. به این‏منظور، ویژگی‏های زیستگاهی شامل عمق آب، سرعت جریان آب، عرض رودخانه، عرض ناحیۀ پتامال (ناحیۀ حاشیۀ رودخانه)، نوع غالب پوشش سنگ بستر، pH، دما، هدایت الکتریکی (EC)، کل مواد جامد محلول (TDS) در 18 ایستگاه از پایین‌دست به سمت بالادست اندازه‏گیری و ثبت شدند. محدودۀ استفاده‏شده و محدودۀ زیستگاه انتخابی با توجه به میزان در دسترس بودن هر واحد زیستگاهی برای هر متغیر به‏‏دست آمد. نتایج نشان داد دامنۀ مطلوب‏ترین عمق 30>-26 سانتی‏متر با شاخص مطلوبیت 779/0، شاخص عرض رودخانه در دامنۀ 2/7>-6 متر با شاخص مطلوبیت 7/0، سرعت جریان در دامنۀ 31/0>-24/0 متر بر ثانیه با شاخص مطلوبیت 38/0، ساختار بستر با قطر متوسط در دامنۀ 5/5>-5 سانتی‏متر با شاخص مطلوبیت 1، دمای آب دامنه 19>-18 درجۀ سانتی‏گراد با شاخص مطلوبیت 618/0، pH در دامنۀ 44/7>-32/7 با شاخص مطلوبیت 545/0، EC آب در دامنۀ 310>-290 با شاخص مطلوبیت 767/0، TDS آب در دامنۀ 610>-580 ppm با شاخص مطلوبیت 712/0 و عرض ناحیۀ پتامال در دامنۀ 6>-8/4 متر با شاخص مطلوبیت 634/0 بود. نتایج نشان داد رودخانۀ مورد مطالعه برای گونۀ Garra rufa یک زیستگاه با مطلوبیت متوسط است.