مقایسه‌ی اثربخشی آموزش تاب‌آوری خانواده، با آموزش امید به شیوه‌ی شناختی-معنوی، بر خستگی ناشی از شفقت و تحمل پریشانی در مراقبین بیماران کلیوی تحت همودیالیز

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

2 استادیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

3 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

doi
چکیده

هدف: بیماری های کلیوی از جمله بیماری های جسمانی است که فرد و سبک زندگی وی را با مشکلات گوناگونی روبه رو می کند که ناخواسته خانواده های آنان را درگیر می کند و مراقبت ویژه ی آنان را می طلبد که می تواند وضعیت روانی مراقب را دچار خدشه نماید. هدف از این پژوهش مقایسه‌ی اثربخشی آموزش تاب‌آوری خانواده، با آموزش امید به شیوه‌ی شناختی-معنوی، بر خستگی ناشی از شفقت و تحمل پریشانی در مراقبین بیماران کلیوی تحت همودیالیز بود.مواد و روش ها: روش پژوهش از نوع آزمایشی با دو گروه آزمایش و گواه با طرح پیش آزمون و پس آزمون و پیگیری ۴۵ روزه بود، جامعه ی آماری، شامل مراقبین بیماران کلیوی تحت همودیالیز شهر اصفهان در سال ۱۳۹۹-1400 بودند که در این پژوهش 60 نفر از مراقبین به صورت نمونه گیری در دسترس انتخاب شده و به صورت تصادفی به سه گروه 20 نفره تقسیم شدند، افراد شرکت کننده در پژوهش در سه مرحله به پرسشنامه ی خستگی ناشی از شفقت (خسروی و همکاران، 2021) و پرسشنامه سیمونز و گاهر(۲۰۰۵)پاسخ دادند، داده های گردآوری شده در دوسطح آمار توصیفی (میانگین و انحراف استاندارد) و آمار استنباطی واریانس با اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرنی) تحلیل شدند. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم افزار spss ورژن 24 استفاده شد.یافته ها: تحلیل داده‌ها نشان داد که آموزش امید به شیوه ی شناختی-معنوی بر خستگی ناشی از شفقت(75/16=F و 01/0>P) و تحمل پریشانی (86/6=F و 01/0>P) تاثیر معناداری داشته است و در زمینه ی اثربخشی با هم تفاوت معنادار نداشته اند.نتیجه گیری: با توجه به یافته های پژوهش حاضر می توان از آموزش امید به شیوه شناختی-معنوی و آموزش تاب‌آوری خانواده برای کاهش خستگی ناشی از شفقت و افزایش تحمل پریشانی در مراقبین بیماران کلیوی تحت همودیالیز استفاده کرد.