فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اداره فضولی مال غیر، عملیاتی است که شخص، با حسن نیت و انگیزه  اخلاقی خیرخواهی، برای اداره اموال دیگری انجام می‌دهد. احکام معاملات فضولی در کشور ایران همواره به صورت غیرنافذ است. در حقوق ایران مبنای حقوقی دخالت و تصرف مدیر فضولی در اموال دیگران بدون اجازه مالک یا قائم مقام قانون، با توجه به قواعد تسلیط و اخلاقِ احترامِ مالکیت افراد می‌تواند قواعد فقهی «الضرورات تبیح المحظورات» و فضیلت اخلاقی «احسان» باشد و  مدیر فضولی به استناد قاعده  اخلاقی احسان می تواند به مالک رجوع کند. بررسی و مطالعه عملیات مذکور به انطباق بیشتر این نوع معاملات با نظم عمومی و جهانی‌شدن حقوق قراردادها کمک خواهد کرد.  در این مقاله به روش تحلیلی- توصیفی برآنیم تا بفهمیم آیا قصد احسان و یاری رساندن به دیگری از دیدگاه مدیر فضولی باید بررسی شود یا اینکه برای تمیز این قصد لازم است شخصی متعارف و معقولی را معیار قرار دهیم؟ تفاوت آن دو این است که اگر معیار شخصی باشد آنگاه باید توجه به وضعیت مدیر فضولی تشخیص دهد که آیا این قصد وجود داشته است یا خیر؟ دراینصورت ممکن است شخص ساده نگری(که در حقیقت قصد انجام فضیلت اخلاقی یاری رساندن و احسان را داشته است لیکن این قصد احسان به ضرر مالک تمام شده است و اگر فرد دیگری جای مدیر فضولی می­بود مبادرت به چینن کاری نمی­کرد به عنوان مدیر فضولی حق پیدا کند برای هزینه­ هایی که کرده است به مالک رجوع کند).