حذف ویروس موزاییک خیار از گلایل با استفاده از روش‎های کشت مریستم، گرمادرمانی و برق‎درمانی

نویسندگان

1 دانشیار گروه بیماری شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه بیماری شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

3 دانشیار گروه اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

doi
10.22103/jab.2016.1389
چکیده

گل گلایل (Gladiolus sp.) جزء شش گل برتر صادراتی در دنیا می‎باشد و در ایران نیز مقام دوم تولید گل شاخه‎بریده را به خود اختصاص داده‎است. ویروس موزاییک خیار (Cucumber mosaic virus, CMV) از جمله ویروس‎های شایع گل گلایل است. از آنجاییکه گلایل به روش رویشی از طریق پداژه تکثیر می‎شود، آلودگی ویروسی به آسانی به نسل بعد منتقل می‎شود. از این‎رو کنترل ویروس‎های گلایل از طریق استفاده از گیاهان مادری سالم دست‎یافتنی است. در تحقیق حاضر روش‎های کشت مریستم و کشت مریستم همراه با گرمادرمانی و برق‎درمانی برای حذف CMV از گیاهان آلوده به‎کار گرفته و کارایی این روش­ها مقایسه­شد. در مجموع ردیابی CMV با استفاده از آزمون الایزا نشان داد که 73 درصد از گیاهان باززایی شده عاری از ویروس بودند درحالیکه ردیابی با آزمون RT-PCR نشان دادکه 42 درصد گیاهان عاری از ویروس شدند. بهترین نتیجه حذف ویروس از کشت مریستم گرمادرمانی شده در اندازه 5/0 میلی‎متر بدست آمد که در نتیجه همه­ی گیاهان تیمارشده عاری از ویروس شدند. این اولین گزارش از کاربرد برق‎درمانی برای حذف CMV از گیاهان گلایل آلوده می‎باشد، بهترین نتیجه برق درمانی از تیمار شدت جریان 15 میلی آمپر همراه با کشت مریستم به مدت 15 دقیقه به دست آمد. همچنین نتایج به­دست‎آمده نشان داد که گرمادرمانی همراه با کشت مریستم روش مناسب­تری برای حذف CMV از گیاهان گلایل آلوده بود.