تأثیراحداث شبکه آبیاری و زهکشی سد گاوشان بر منابع آب زیرزمینی دشت میان‌ دربند با استفاده از مدل GMS 6.5

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد مهندسی منابع آب دانشگاه رازی.

2 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد مهندسی منابع آب دانشگاه رازی.

3 دانشیار گروه مهندسی آب دانشگاه رازی کرمانشاه.

doi
10.22092/jwra.2015.100830
چکیده

یکی از چالش­های مدیریت آب­های زیرزمینی تأثیر کارکرد شبکه­های آبیاری و زهکشی بر این منابع است. با شبیه­سازهای ریاضی می­توان شرایطی مشابه آنچه در طبیعت موجود است را به وجود آورد و به نتایج رضایت­بخشی دست یافت. در این تحقیق، برای بررسی اثر احداث شبکه آبیاری و زهکشی پائین دست سد گاوشان بر  منابع آب زیرزمینی دشت میان­دربند، از بسته نرم­افزاری GMS6.5استفاده شد. بدین منظور ابتدا پارامترهای هواشناسی، زمین­شناسی، هیدرولوژی و هیدروژئولوژی منطقه میان­دربند برای شبیه­سازی آبخوان مورد بررسی قرار گرفت. با استفاده از لوگ حفاری چاه­های اکتشافی، نحوه لایه­بندی طبقات زمین به دست آمد. مدل برای بازه زمانی اردیبهشت تا اسفند 1385 در شرایط جریان غیرماندگار اجرا و با مقایسه سطح آب شبیه­سازی شده به وسیله مدل با سطح آب اندازه­گیری شده در چاه­های پیزومتری واسنجی شد. برای صحت­سنجی مدل از داده­های مشاهداتی بار آبی در فروردین ماه 1387 استفاده شد. نتایج نشان داد که مقدار ضریب نکویی برازش (R2) بین داده­های اندازه­گیری و محاسبه شده در مرحله صحت­سنجی برابر با 996/0 است. بعد از واسنجی و ارزیابی مدل، اثر  بهره برداری از شبکه آبیاری سد گاوشان بر منابع آب زیر زمینی منطقه میان­دربند برای 1، 5 و 10 سال بعد به دست آورده شد. نتایج نشان داد که بعد از یکسال، سطح آب زیرزمینی آبخوان در نواحی مرکزی دشت تا 8/1 متر بالا می­آید این مقدار برای پنج سال و 10 سال به ترتیب برابر با 2/3 و 2/5 متر است. همچنین بعد از یکسال، 59/6 درصد اراضی زه­دار می­شوند. این مقدار برای پنج و 10 سال بعد به ترتیب برابر با 91/37 و 28/56 درصد از اراضی دشت است. 

کلیدواژه‌ها