ارزیابی دو مدل تلفیقی هیدرولوژیکی- جعبه‏ سیاه برای پیش‌بینی سیلاب در حوضۀ آبریز هلیل‌رود

نویسندگان

1 دانشیار بخش علوم و مهندسی آب، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، سازه‏ های آبی، بخش مهندسی آب، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان

3 دانشیار بخش علوم و مهندسی آب، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان

4 استادیار بخش علوم و مهندسی آب، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان

doi
10.22059/ije.2021.314315.1430
چکیده

پیش‏بینی جریان رودخانه در شرایط سیلابی یک بخش ضروری در مطالعات مهندسی رودخانه است که در صورت تخمین دقیق، کمک زیادی به اثربخشی بیشتر برنامه‏های مدیریتی کرده و کاهش صدمات مالی و جانی را فراهم می‏کند. استفاده از مدل‏های مناسب و افزایش دقت این مدل‏ها منجر به بهبود در دقت نتایج پیش‏بینی خواهد شد. یکی از راهکارهای موجود برای افزایش دقت مدل‏های موجود و معتبر بارش- رواناب، ساخت مدل تلفیقی به کمک لینک روش‏های هوشمند به این مدل‏ها است. در تحقیق حاضر، از تلفیق مدل هیدرولوژیکی WEAP 21 با مدل‏های جعبه‌سیاه ساخته‌شده بر اساس روش ANN و GMDH به منظور افزایش دقت مدل‏ WEAP استفاده شد. سپس، از مدل‏ ایجاد ‌شده برای شبیه‏سازی سیلاب قسمتی از بازۀ رودخانۀ هلیل‌رود در استان کرمان استفاده شد. اطلاعات بارش، دبی، رطوبت، باد و دما برای رکورد موجود منهای دو سال آخر به مدل WEAP وارد شدند. بعد از واسنجی و اعتبارسنجی مدل، دو سال آخر پیش‏بینی شد. نتایج به‌دست‌آمده نشان داد مدل تلفیقی (78/0R2=) WEAP-ANN توانست رواناب را با دقت بیشتری در مقایسه با مدل (59/0R2=) WEAP-GMDH و (14/0R2=) WEAP در حوضۀ آبریز مورد نظر تخمین بزند.‌