فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شبیه‌سازی ‌ظرفیت انتقال رسوب رودﺧﺎﻧﻪ‌ﻫﺎ با ارزیابی پارامترهای هندسی و هیدرولیکی جهت انجام هرگونه فعالیت بسیار مهم می‌باشد. هدف از این پژوهش مدل سازی ظرفیت انتقال رسوب رودخانه خرم‌آباد با استفاده از مدل HEC-RAS و پارامترهای هندسی و هیدرولیکی رودخانه شامل دبی (Q) و عرض (W)، عمق (D)، سطح مقطع (A) و سرعت (V) می‌باشد. ابتدا از‌ رابطه‌ روبی جهت تعیین سرعت سقوط و انتقال رسوبات و از رابطه رگرسیونی بین پارامترها جهت تحلیل آماری و رابطه‌سازی روابط استفاده شد. سپس بر اساس مقادیر سطح معنی‌داری، ضریب تعیین و خطای استاندارد، مدل‌های خطی ساده، درجۀ2، درجۀ3 و نمایی و روابط حاکم بر خصوصیات هندسی و عوامل مربوط به فرآیندهای مؤثر بر فرسایش و رسوبگذاری رودخانة مورد بررسی قرار گرفتند‌. نتایج حاصل از مدل HEC-RAS برای دورة بازگشت 25 ساله‌‌ نشان می‌دهد که‌ وضعیت عرض مقاطع رودخانه از بالادست به پایین‌دست به دلیل تغییرات مکانی الگوی فرسایش و رسوب‌گذاری از روند ثابتی پیروی نمی‌کند. همچنین مدل نمایی به دلایل هم ‌خطی نبودن، P-value کمتر از1 % و خطای استاندارد کمتر نسبت به مدل‌های دیگر، از دقت بیشتری برخوردار است. نتایج نشان داد که مقدار متوسط قدرت جریان در بازه ابتدایی‌، میانی و انتهایی به ترتیب برابر با‌ 862، 678 و463 و تنش برشی 43/ 32‌، 79/28 و 86/22 نیوتن بر مترمربع می باشد و از بالا دست به پایین دست در حال کاهش است. بررسی توابع نمایی نشان می‌دهد که ظرفیت انتقال رسوب، با دبی، سرعت جریان و تنش برشی و دبی با سرعت رابطه مستقیم و با سطح مقطع‌، عرض رودخانه و عمق جریان رابطه معکوس دارد. و بیانگر این است که رواناب بیش‌ترین تأثیر را در فرسایش و رسوبگذاری دارد‌. بررسی تغییر پارامترهای هندسی- هیدرولیکی و قطر ذرات رسوبی نشان داد که در قسمت‌های میانی فرسایش و در ساحل راست بالا و پایین دست رودخانه رسوبگذاری رخ می‌دهد.