فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در پژوهش حاضر به بررسی تغییرات بلندمدت (طی سال‏های 1999 تا 2019) و فصلی (سال 2018) پهنۀ آبی خلیج گرگان و ارتباط آن با تغییرات بارش و میزان تراز آب دریای خزر در همین بازۀ زمانی پرداخته شده است. به این منظور، پهنۀ آبی بلندمدت با استفاده از سری زمانی تصاویر ماهواره‏های Landsat8 , Landsat5 و Sentinel-2 و با بهره‌گیری از شاخص Modified Normalized Difference Water Index2 (MNDWI2) و اعمال حد آستانۀ مناسب به دست آمد. همچنین، از داده‏های ماهواره‏های Topix و Json برای بررسی تغییرات تراز آب دریای خزر و از تصاویر ماهواره‏ایTRMM به منظور بررسی تغییرات بارندگی استفاده شد. نتایج نشان داد سطح آب خلیج گرگان طی بازۀ زمانی بررسی‌شده کاهش چشمگیری داشته است و این روند همچنان ادامه دارد. این تغییرات در سواحل کم‌شیب و نواحی غربی تالاب میانکاله بیشتر مشهود است. نتایج گویای این امر است که تغییرات پهنۀ آبی خلیج گرگان در بازۀ بلندمدت همبستگی زیادی (92/0) با میزان نوسان‌های تراز آب دریای خزر دارد. شایان یادآوری است طی این بازۀ 20 ساله تغییرات تراز سطح آب دریای خزر حدود 120 سانتی‌متر بوده است، اما میزان همبستگی پهنۀ آبی با میزان بارش در مقیاس بلندمدت کم (1/0) است. این روند در بازۀ کوتاه‌مدت یک‌ساله کاملاً عکس است و از آنجا که تغییرات تراز آب دریای خزر در بازۀ یک‌ساله بسیار کم (5 سانتی‌متر) است، بنابراین پهنۀ آبی خلیج گرگان نیز همبستگی بسیار کمی (09/0) با آن دارد. اما در همین بازۀ یک‌ساله همبستگی نسبتاً متوسطی بین تغییرات بارش و میزان پهنۀ آبی خلیج گرگان با یک تأخیر یک‌ماهه وجود دارد.