بررسی پدیده نفوذ در سامانه آبیاری دوار مرکزی
نویسندگان
1 استاد گروه مهندسی آب، دانشگاه تبریز، ایران.
2 استاد گروه مهندسی آب، دانشگاه تبریز،ایران
3 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، گروه مهندسی آب، دانشگاه تبریز، ایران.
4 استادیار گروه مهندسی آب، دانشگاه تبریز، ایران
5 استاد گروه مهندسی آب، دانشگاه تبریز، ایران
doi
10.22092/jwra.2014.100015چکیده
استفاده از نفوذسنج استوانههای دوگانه برای اندازهگیری میزان نفوذ آب به خاک در سامانههای دوارمرکزی روش دقیقی نیست، زیرا شرایط نفوذ آب به خاک در استوانههای دوگانه با شرایط واقعی در زیر آبپاشهای دوارمرکزی کاملا متفاوت است. در این تحقیق، پارامترهای نفوذ در شرایط واقعی در زیر آبپاش سامانه دوارمرکزی تعیین شد و برای این منظور از یک استوانهی زهکش دار که شدت نفوذ و رواناب را در حین آزمایش اندازهگیری میکند استفاده شد. آزمایشها با کاربرد دو نوع آبپاش (Ldnو I-wob) در سه فشار کارکرد (20،15و 25 پیاسآی)، دو ارتفاع آبپاش (6/1 و 2 متر) و در سه تکرار بر روی خاک لومشنی از اراضی تحتفشار ایستگاه تحقیقات کشاورزی دانشگاه تبریز انجام شد. نتایج بدست آمده نشان داد که مقادیر شدت نفوذ و نفوذتجمعی در روش استوانههای دوگانه بهطور متوسط دو برابر روش استوانهی زهکش دار است. کاربرد روش نفوذسنجی با استوانههای دوگانه در سامانه آبیاری دوارمرکزی موجب برآورد بیشتر نفوذ شده و لحاظ نمودن آن در مرحله طراحی سبب ایجاد راواناب قابل توجهی در زمان بهرهبرداری میشود. بررسی آزمایشها نشان داد که در آبیاری با فشار کارکرد 25 پیاسآی و ارتفاع آبپاش 6/1 متر، بیشترین مقدار شدت نفوذ و نفوذ تجمعی حاصل شد. ارزیابی مدلهای نفوذ آب به خاک نشان داد که مدل کاستیاکوف بیشترین مقدار ضریب تعیین و مدل گرین امپت کمترین مقدار خطای استاندارد را در برازش با دادههای میدانی حاصل از اندازهگیری نفوذ تحت شرایط واقعی (در زیر آبپاشهای سامانه آبیاری دوار مرکزی) دارا میباشند.