بررسی روند رشد ریشه گیاه ذرت در دو روش کم آبیاری

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری.

2 استاد گروه مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری.

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری.

4 استادیار گروه مهندسی آب دانشگاه زابل

doi
10.22092/jwra.2014.100041
چکیده

مدیریت مصرف آب، یکی از مهمترینعواملتاثیرگذاربرروند رشدریشه می­باشد. در این پژوهش، روند تغییرات زمانی و مکانی ریشه ذرت تحت تیمارهای آبیاری کامل (FI)، آبیاری ناقص ریشه در دو سطح 75% ((PRD75%و 55% ((PRD55%و کم­آبیاری تنظیم­شده در دو سطح 75% (RDI75%) و 55% (RDI55%) در قالب یک طرح بلوک کامل تصادفی مورد بررسی قرار گرفت. پارامترهای اندازه‌گیری شده ریشه شامل حجم، طول، سطح،  وزن تر و  خشک در محدوده های عمقی 10 سانتی‌متری تا عمق یک متر و در فواصل افقی محل لترال اول (R1)، 75/18 (R2)، 5/37 (R3)، 55 (R4) و 75 (R5) سانتی‌متر بعد از لترال اول  بود. عمق آب مصرفی در کل فصل رشد در تیمار آبیاری کامل برابر 531 میلی‌متر بوده و در تیمارهای  PRD75% و RDI75%، 3/17 درصد و در تیمارهای PRD55% و RDI55%، 3/31 درصد کاهش یافت. بیش‌ترین و کم‌ترین مقدار صفات ریشه به ترتیب متعلق به تیمارهای PRD75%و RDI55%بود. همچنین بخش اعظم ریشه در تمام تیمارها در محدوده عمقی 20-0 سانتی‌متر و فاصله افقی پای بوته تا 20 سانتی‌متر از طرفین آن گسترده شده بود. کم‌ترین مقدار صفات ریشه در محل R3 در محدوده­ عمقی 60-50 سانتی‌متری در تیمارهای RDI و در محدوده عمقی 70-60 سانتی‌متری در تیمارهای PRDبدست آمد. اختلاف معنی­داری بین پارامترهای ریشه در تیمارهای PRD75%وRDI75%در مقایسه با FIمشاهده نشد. به این ترتیب، اعمال تیمارهای  PRD75%  و RDI75%ضمن صرفه­جویی در مصرف آب، با توسعه یک سامانه ریشه مناسب، امکان استفاده بهتر از رطوبت موجود در خاک را علیرغم اعمال تنش رطوبتی فراهم می­آورد.