ارزیابی کیفی رودخانۀ گرگانرود با استفاده از شاخص NSFWQI در منطقۀ شهری گنبدکاووس
نویسندگان
1 دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس
2 دانشیار گروه شیمی، دانشکدۀ علوم پایه، دانشگاه گنبدکاووس
3 کارشناس ارشد آبخیزداری، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس
4 استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس
doi
10.22059/ije.2020.296008.1276چکیده
ایجاد یک برنامۀ کنترلی و منظم این امکان را فراهم میکند که راهکارهای مناسب به منظور کاهش آلودگی حوضۀ آبریز رودخانهها و در نهایت، ارتقای وضعیت کیفی آب این منابع اتخاذ شود. هدف از انجام تحقیق حاضر، بررسی اثر فاضلاب شهری بر کیفیت رودخانۀ گرگانرود در منطقۀ شهرنشین گنبدکاووس است. نمونهبرداری در فصل پاییز 1396 با تناوب دو هفته یکبار و در مجموع 6 نمونهبرداری از 4 ایستگاه در حد فاصل سد گلستان تا خروجی رودخانۀ گرگانرود از شهر گنبدکاووس انجام شد. برای بررسی کیفیت رودخانۀ گرگانرود در محدودۀ مطالعاتی، از شاخص کیفی NSFWQI استفاده شد. بر اساس فاکتورهای اندازهگیریشده، شاخص NSFWQI برای ایستگاههای مطالعهشده محاسبه شد. نتایج نشان داد مقدار عددی این شاخص در ایستگاه ورودی شهر گنبدکاووس بیشترین مقدار را داشت (05/0 < p) و مقدار این شاخص از ایستگاه ورودی شهر به سمت ایستگاه خروجی شهر روند نزولی داشت که بهترتیب 17/48، 72/42، 06/43 و 94/40 به دست آمد. تفسیر مقدار عددی بر اساس شاخص NSFWQI برای ایستگاههای مطالعهشده نشان میدهد کیفیت آب رودخانۀ گرگانرود در منطقۀ شهری گنبدکاووس از نوع بد بوده و رنگ مربوط به این شاخص نیز نارنجی است. عوامل دخیل در کاهش کیفیت آب رودخانه بر این اساس عوامل انسانی مانند تخلیۀ فاضلابهای شهری تصفیهنشده به رودخانه به دلیل نبود سیستم جمعآوری و تصفیهکنندۀ فاضلاب، دفع و تجمع زبالهها در بستر رودخانه است.