تحلیل مفاهیم و کارکردهای ارتباط غیرکلامی در متون اسلامی، مطالعه موردی: مثنوی سلسلهالذهب جامی
نویسندگان
1 استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی ، گرگان، ایران
2 استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی ، گرگان، ایران
4 استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی ، گرگان، ایران
doi
چکیده
ارتباط زبانی معمولاً با سایر شیوه های ارتباطی مانند رفتارهای حرکتی همراه می شود که به آن ارتباط غیرکلامی یا برون زبانی میگویند. ارتباطات غیرکلامی در فرایند کلام میتوانند نقش های جانشینی، تأکید کننده یا تکذیب کننده داشته باشند، البته گاهی چند نقش را با هم ایفا میکنند. برخی پژوهش گران، در بعضی موقعیتها، ارتباطات غیرکلامی را از ارتباطات کلامی مهم تر میدانند؛ چرا که انتقال معانی و منظورها بیشتر از رفتارهای غیرکلامی صورت میگیرد. از همین رو در این پژوهش کوشش میشود تا از روش توصیفی- تحلیلی به بررسی ارتباط غیرکلامی در سلسلهالذهب جامی پرداخته شود. تعیین مؤلفههای غیرکلامی در این مثنوی هدف اصلی و دسته بندی و کارکرد ارتباط غیرکلامی در آن هدف فرعی پژوهشی است. ایجاد ارتباط از اهداف اصلی زبان است. نتیجۀ حاصل از این پژوهش نشان میدهد که جامی از بیشتر مؤلّفههای ارتباط غیرکلامی در این مثنوی استفاده کرده است و مؤلّفههایی که بیشترین کاربرد را داشتهاند، کارکردهای مربوط به حرکت اندام 204مورد، اشیا 88، ارتباط دیداری 86، مفاهیم چهره 76، مفاهیم لب و دهان 76 و... است. همچنین بررسیها نشان میدهد که مفاهیم و پیامهایی که از این روش منتقل شدهاند، در انتقال مفاهیم مورد نظر نقش کامل کننده و اساسی داشته است.