دیدگاه اسلام در خصوص شرایط سخت مانند شیوع بیماری های همه گیر از جمله کرونا: مطالعه کیفی
نویسندگان
1 مرکز تحقیقات سلامت معنوی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.
2 مرکز تحقیقات سلامت روان سالمندی، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان (انستیتو روانپزشکی تهران)، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران. مرکز توسعه پژوهشهای بین رشته ای معارف اسلامی و علوم سلامت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
3 مرکز تحقیقات سلامت معنوی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
4 مدرسه علمیه امام جواد (ع)، قم، ایران
doi
چکیده
هدف: مواجه شدن با شرایط دشواری چون پاندمی کرونا عوارض متعددی به دنبال دارد. از جمله راهکارهای موجود برای پشت سر گذاشتن این بحران، کمک گرفتن از اعتقادات دینی و مذهبی است. از این رو در پژوهش حاضر با مرور منابع دینی مجموعهای از دیدگاه ها و دستورات اسلام برای پشت سر نهادن این شرایط استخراج شده است.مواد و روش ها: مطالعه حاضر یک تحلیل محتوای استقرایی است که با روش گرانهایم و لاندمن انجـام شد. برای این منظور از آنجا که قرآن و روایات معصومین علیهم السلام دو منبع اصلی دربردارنده مبانی اعتقادی و آموزههای اخلاقی دین اسلام هستند، برای استخراج دیدگاه های اسلام استفاده شده اند.یافتهها: بر اساس تحلیل اولیه، نتایج به دست آمده از تحلیل آیات و روایات، در دو طبقه فردی و بین فردی قرار گرفت. 11 زیر طبقه و 73 کد، طبقه فردی و 6 زیر طبقه و 30 کد، طبقه بین فردی را شکل دادند. بعد از تحلیل آیات و روایات به مجموعهای از آموزههای اسلامی دست یافتیم که بخشی از آن به شرایط سخت اختصاص دارد و بخشی توصیههای عمومی است که در شرایط سخت به کمک انسانها میآید و موجب میشود تا آرامش روحی بیشتری را تجربه کند.نتیجهگیری: برای پشت سرگذاشتن شرایط سختی مانند همهگیری کرونا آموزههای دین اسلام به مسلمانان کمک خواهد کرد. فرد مسلمان با بهره گیری از آموزههایی چون دعا، ذکر خداوند، صبر، تسلیم در برابر خواست خداوند و رضایت نسبت به آن این شرایط را بهتر پشت سر می گذارد، و با توصیههایی چون انفاق به دیگران، توجه به یتیمان، مراقبت از بیماران و افراد مصیبت زده به دیگر افراد جامعه کمک میکند تا همه با همبستگی این شرایط را بهتر پشت سر بگذارند.