تحلیل صحنه وضعیت و سیاستهای مقابلهای جمهوری اسلامی ایران در جنگ شناختی در عرصه حاکمیتی بنابر فرمایشات مقام معظم رهبری (مدظله العالی)
نویسندگان
1 دانشگاه معارف اسلامی
doi
چکیده
جمهوری اسلامی ایران به دلیل ماهیت استکبارستیزانه، موقعیت ژئوپلیتیک منحصربهفرد و پایبندی به آرمانهای انقلابی، همواره در کانون جنگ شناختی دشمنان قرار داشته است. این پژوهش با هدف پاسخ به این سؤال انجام شده است که «وضعیت جمهوری اسلامی ایران در عرصه حاکمیتی با توجه به پیچیدگیهای صحنه نبرد در جنگ شناختی چیست؟» و در پی آن به تبیین سیاستهای مقابلهای مؤثر بر اساس منظومه فکری مقام معظم رهبری (مدظلهالعالی) میپردازد. مطالعه حاضر از نوع تحقیقات کاربردی و با رویکردی اکتشافی آیندهنگر است که با بهرهگیری از روش تحلیل محتوای کیفی و تحلیل مضمون بیانات رهبری از بهمن ۱۳۹۷ (آغاز گام دوم انقلاب) تاکنون اجرا شده است. یافتهها نشان میدهد دشمن با راهبردهای چندلایه، از جمله تضعیف جایگاه رهبری، تشکیک در مشروعیت نظام، القای ناکارآمدی مدیریتی و تجزیهطلبی هویتی، به دنبال اختلال در دستگاه محاسباتی جامعه و نخبگان است. در مقابل، راهبرد کلیدی جمهوری اسلامی مبتنی بر بازسازی عقلانی ـ انقلابی، تحولآفرینی در مدیریت کشور و تقویت سرمایه انسانی جوان است. نوآوری این پژوهش در تدوین ماتریس SWOT بومی برای عرصه حاکمیتی است که در چهار محور اصلی: مقابله سلبی با نفوذ دشمن، تقویت امنیت پایدار از طریق وحدت ملی، احیای مسئولیتپذیری اجتماعی، بهبود کارآمدی نظام با رویکرد مردمی، شکل گرفته است. نتایج بر ضرورت هوشیاری راهبردی، افزایش تابآوری ملی و طراحی سناریوهای مقابله هوشمند تأکید دارد. این پژوهش میتواند به عنوان الگویی برای سیاستگذاریهای کلان در حوزه امنیت شناختی و مدیریت تهدیدات نرم مورد استفاده قرار گیرد.
