نقد ادعای وهابیت با تأکید بر سخن قفاری درباره مفهوم امامت

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فرقه‌های تشیع،دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران

2 استادیار گروه مذاهب اسلامی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران.

3 دانشیار گروه مذاهب اسلامی،دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران

doi
10.22034/jis.2023.327018.1779
چکیده

قفاری، از چهره‌های سرشناس و تأثیرگذار وهابی معاصر، کتابی در نقد آموزه‌های اعتقادی شیعه تدوین کرده که بازتاب اندیشه وهابیت در مخالفت با شیعه است. او در ذیل بحث امامت، مفهوم امامت را وصایت دانسته و با انتساب آن به عبدالله بن‌سبأ یهودی نتیجه گرفته که وصایت مورد نظر شیعیان از تعالیم وارداتی غیر اسلامی است. این جستار بنا دارد با طرح پرسش‌هایی برگرفته از استدلال قفاری درباره مفهوم امامت، بر اساس منابع مورد اعتماد اهل‌سنت، یکایک آنها را بررسی، تحلیل و نقد کند تا علاوه بر تبیین مفهوم امامت و وصایت، فراگیر بودن مسئله وصایت برای همه پیامبران الهی و پیامبر اسلام نشان داده شود. با مقایسه‌ای بین عبدالله بن‌سبأ و دیگر یهودیان مسلمان‌شده مانند کعب الاخبار، زید بن‌ثابت، وهب بن‌منبِّه و عبدالله بن‌سلام، میزان تأثیرگذاری آنان بر مسلمانان مشخص می‌شود. همچنین با استناد به آیات و نظر مفسران اهل‌سنت، وجود آموزه‌های مشترک میان اسلام و دیگر ادیان توحیدی تبیین می‌شود تا خط بطلانی باشد بر سخنان نسنجیده قفاری و وهابی‌های هم‌داستان او که به هر بهانه‌ای به شیعیان اتهام می‌زنند، به‌ویژه در مسئله امامت که از آموزه‌های اعتقادی اختصاصی شیعیان است.