فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیدهمتأسفانه در کلان‌شهر تبریز، عدم توجه به طراحی و برنامه‌ریزی مناسب فضاهای شهری موجب کاهش بار هویتی و کارکردی و همچنین اضمحلال آن‌ها گردیده است. در این راستا، در سالیان اخیر احداث پیاده‌راه‌ها با هدف رعایت حقوق طبیعی شهروندان، کاهش آلودگی‌ها و معضلات ترافیکی و همچنین ارتقاء روابط اجتماعی و برخورد چهره‌به‌چهره، افزایش کیفیت محیط و درنهایت شکل‌گیری حس و دلبستگی به مکان مورد توجه طراحان و برنامه‌ریزان شهری قرار گرفته است. از‌این‌رو ارزیابی پیاده‌راه‌های احداث‌شده از منظر کیفیت‌بخشی به فضاهای شهری با تأکید بر دلبستگی به مکان و بررسی میزان موفقیت آن‌ها، می‌تواند ایده‌های نوینی به طراحان و برنامه‌ریزان در راستای ایجاد پیاده‌راه‌های جدید ارائه دهد و پژوهش حاضر با توجه به این هدف چهار پیاده‌راه تربیت، ارک، شهریار و فجر در کلان‌شهر تبریز را مورد بررسی قرار داده است. روش تحقیق در مطالعۀ حاضر آمیخته (کمی و کیفی) با هدف کاربردی و ماهیت توصیفی-تحلیلی است که در راستای تجزیه‌و‌تحلیل داده‌ها از مدل حداقل مربعات جزئی در نرم‌افزار Warp-pls، تحلیل واریانس و آزمون پیرسون در نرم‌افزار SPSS و رویکرد کیفی تحلیل مضمون استفاده شده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که در پیاده‌راه‌های کلان‌شهر تبریز بیشترین تحقق‌پذیری و مطلوبیت در مؤلفه‌های دلبستگی به مکان به‌ترتیب مربوط به پیوندهای اجتماعی، دلبستگی عاطفی، وابستگی به مکان و هویت مکان با ضرایب 613/0، 544/0، 521/0 و 432/0 می‌باشد. همچنین آزمون تحلیل واریانس نشان می‌دهد که سه پیاده‌راه شهریار، تربیت و ارک وضعیت مطلوب‌تری نسبت به پیاده‌راه فجر از منظر مؤلفه‌های دلبستگی به مکان دارا می‌باشند. درنهایت می‌توان گفت که شکل‌گیری دلبستگی به مکان در پیاده‌راه‌های شهر ناشی از توجه به مؤلفه‌های کیفیت فضایی در طراحی این پیاده‌راه‌ها به‌ویژه در ابعاد سرزندگی، انعطاف‌پذیری و ایمنی است.