بررسی وضعیت توزیع و تنوع درآمد و تأثیر آن بر اقتصاد خانوارهای روستایی (مطالعة موردی: منطقة الموت)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری اقتصاد کشاورزی دانشگاه پیام نور تهران

2 دانشجوی دکتری اقتصاد کشاورزی دانشگاه پیام نور تهران، محقق مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی قزوین، و عضو بنیاد ملی نخبگان

3 دانشجوی دکتری اقتصاد کشاورزی دانشگاه پیام نور تهران، عضو هیئت‌علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی قزوین

4 استادیار سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی

doi
10.22059/jte.2015.54096
چکیده

وضعیت توزیع و تنوع درآمد در مناطق روستایی، با توجه به ویژگی‏های خانوارها و در چارچوب معیشت پایدار، درخور بررسی است. در این مطالعه، به منظور بررسی وضعیت توزیع و تنوع درآمد و تأثیر آن بر اقتصاد خانوارهای روستایی منطقة الموت، از مدل لوجیت چند‏گانه (MNL) استفاده شد. داده‌های مورد ‏نیاز مربوط به سال 1391‌ـ 1392 است. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه‏های تنظیمی از 127 خانوار نمونه جمع‏آوری شد. نتایج نشان می‏دهد سهم درآمد حاصل از فعالیت‏های دامی- زراعی مهم‌ترین عامل نابرابری درآمد در منطقة الموت است. به لحاظ تأثیرگذاری متغیرهای مؤثر، تفاوت معنی‏داری در سطوح یک و پنج درصد بین بخش‏های مختلف درآمدی (زراعی، دامی، جنبی، و ترکیبی) دیده می‏شود. همچنین، نتایج حاکی از آن است که ضرایب متغیرهای توضیحی مدل لوجیت چندگانه با احتمال بیش از 95 درصد هم‌زمان برابر صفر نیستند؛ این امر تناسب فرم تابعی انتخابی را در کلیة تخمین‌ها نشان می‌دهد. مدل لوجیت چندگانه نیز در سطح بالایی با آماره‏های آزمون نسبت راست‌نمایی معنی‏دار شد و بیشترین P-value برای بخش درآمد زراعی (079/0) به‌دست آمد. به منظور ایجاد تنوع درآمدی برای خانوارهای روستایی و انتقال درآمد از بخش کشاورزی به سایر بخش‏ها، سرمایه‌گذاری کافی در آموزش، هماهنگی فعالیت‌های بازتوزیعی دستگاه‌های اجرایی، و ایجاد بنگاه‌های تولیدی کوچک در منطقة الموت توصیه می‌شود. طبقه‌بندی JEL: R12, O18, D33, C35