فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

طی سه دهه اخیر، یکی از اثرات فرآیند شهرگرایی شتابان بر ساختار فضایی و جمعیتی کشور، رشد فزاینده تعداد شهرها، از طریق تبدیل مراکز روستایی به شهرهای کوچک و شکل‌گیری طبقه خامشهر در انتهای هرم شبکه شهری کشور است که این تبدیل بدون ایجاد بسترهای مناسب علاوه بر افزایش هزینه‌های بخش عمومی سبب افزایش سطح توقع ساکنان این سکونتگاه‌ها شود. لذا هدف از انجام این پژوهش شناسایی عوامل موثر بر گسترش خامشهرها در سطح استان سمنان است  که بیش از 50 درصد شهرهای استان را تشکیل می‌دهند. برای این منظور از روش توصیفی ـ تحلیلی مبتنی بر اطلاعات کتابخانه‌ای ـ پیمایشی استفاده شد. بدین صورت که با استفاده از آمار و اسناد ابتدا عوامل موثر بر این فرایند شناسایی و سپس برای بررسی آسیب‌های موجود از تکنیک دلفی فازی استفاده شد. براساس یافته‌های پژوهش تعداد 7 خامشهر  در سطح استان به نام‌های میامی، بیارجمند، امیریه،  کلاته‌رودبار، کهن‌آباد، رویان و رضوان شناسایی شدند. که با دسته‌بندی عوامل ارتقاء در سه دسته طبیعی، سیاسی و برنامه-ریزانه، مشخص شد که مهمترین عامل برای گسترش خامشهرهای استان مولفه سیاسی است، که باعث ایجاد پنج خامشهر شده است و سپس عوامل جمعیتی و برنامه‌ریزانه هر کدام باعث ایجاد یک شهر شده‌اند. همچنین با استفاده از مدل تحلیل ساختاری درباره آسیب‌شناسی در تبدیل روستا به شهر ، مهم‌ترین آسیب دخالت نمایندگان محلی در ارتقاء نقاط روستایی به شهر شناسایی شد. بنابراین اینگونه نتیجه‌گیری شد که در اکثر دوره‌های سرشماری از سال 1335، شهرهای زیر 5000 نفر وجود داشته است اما این موضوع در سه دهه اخیر با توجه به دستکاری زیاد قانون افزایش پیدا کرده است.