فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

فضاهای زیستی مملو از خاطراتی‌اند که جایگاهی شایسته در اذهان استفاده‌کنندگان از فضا دارند. خاطراتــی کــه گاه فردی‌اند و با حریم‌خصوصی فرد درآمیخته، و گاه جمعــی و در میــان همــه استفاده‌کنندگان از فضا و اعضــای جامعــه، مشــترک. به‌واسطه حضور در فضا، گذر زمان و مراجعه مجدد به فضای مذکور، نوعی حس تداعی در رخدادها و کالبدها در اذهان مراجعین شکل‌ می‌گیرد و به‌مرور نقش می‌بندد و خاطرۀ جمعی نمایان می‌شود. در این پژوهش به بررسی ماهیت خاطرۀ جمعی به‌عنوان یک پدیده پیچیده و چندبعدی متکی به ذهنیت افراد در فضای دروازه قرآن شهر شیراز پرداخته شده است. در این راستا چگونگی نقش پذیری نظام شکل‌گیری خاطرۀ جمعی در بازنمود تطبیقی ‏گروه‌مبنای خاطره شهر و عوامل مؤثر بر آن مورد نظر است. بدین منظور از تکنیک مصاحبه عمیق نیمه ساختاریافته با گروه‌های سه گانه مراجعه‌کنندگان به فضای شهری استفاده شده و اطلاعات با روش تحلیل محتوای کیفی و نرم‌افزار AtlasTi  مورد بازخوانی قرار گرفته‌اند. کدهای ابعاد بدست آمده از این تحلیل برای تشریح محتوای مرتبط در مصاحبه‌ها و تحلیل شدت تأثیر هر کیفیت با توجه به گروه‌های مختلف مراجعه‌کنندگان به فضاها استفاده شده است. در ادامه به کمک نرم‌افزار ArcGIS و ابزار تحلیلی Euclidean distance کیفیت‌های شناسایی شده مکان‌مبنا و نحوه پخشایش آنها تحلیل شده‌اند. نتایج نشان داده‌اند که تعاملات اجتماعی، رویدادها و عناصر کالبدی در فضاهای شهری با یکدیگر عجین شده و تصویر ذهنی از فرهنگ و اجتماع شهر را شکل می‌دهند. خاطرۀ جمعی عمدتا محصول تعاملات اجتماعی و قرارگاه‌های رفتاری است و به گونه‌ای وابسته به ذهنیت افراد و شرایط جامعه مورد مطالعه قابل تعریف است.