ارائه الگوی راهبردی پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی در محلات حاشیهنشین شهر همدان
نویسندگان
1 دانشآموخته دکتری شهرسازی، دانشگاه بوعلیسینا، همدان، ایران
2 استاد گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بوعلیسینا، همدان، ایران
doi
10.22080/usfs.2024.26496.2408چکیده
پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی در سکونتگاههای انسانی، همواره در طول تاریخ از اهمیت بسزایی برخوردار بوده است. تجربه نشان داده است که با بهرهگیری از طراحی محیطی، میتوان اقدامات مؤثری در راستای ارتقاء امنیت محیطی در بافتهای حاشیهنشین شهرها انجام داد. این پژوهش بهدنبال ارائه الگوی راهبردی در راستای پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی در محلات حاشیهنشین شهر همدان است. پژوهش حاضر با روش توصیفی – تحلیلی و پیمایشی به استنباط و ارزیابی عوامل پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی در محلات حاشیهنشین شهر همدان پرداخته است. نمونۀ مورد مطالعه در این پژوهش شامل چهار محله حاشیهنشین: مزدقینه، حصار، دیزج و خضر هستند که نمایندگان اصلی محلات حاشیهنشین در شهر همدان محسوب میگردند. برایناساس، با استفاده ازنظرسنجی از طریق پرسشنامه از ساکنان محلات حاشیهنشین(400 نفر) و همچنین کارشناسان (25نفر)، ضمن ارائه ماتریسهای عوامل داخلی و خارجی، ماتریس ارزیابی موقعیت، اقدامات استراتژیک و ارائه استراتژیها از طریق (SWOT) و همچنین تحلیل ماتریسهای کمی برنامهریزی استراتژی از طریق (QSPM) ، به اولویتبندی راهبردها در این زمینه پرداختهشده است. در راستای تحلیل پرسشنامه از کارشناسان نیز از روش آنتروپی شانون استفاده شده است. یافتههای تحقیق بیانگر آن است که موقعیت استراتژیک در این پژوهش ، استراتژی رقابتی (ST) ، است. جهت تعمیق بررسیها و تحلیلهای صورت گرفته، سایر استراتژیها نیز مورد تجزیهوتحلیل قرارگرفته است. نتایج تحقیق نشان میدهد که از مهمترین راهبردهای مؤثر در راستای ارتقاء امنیت محیطی در محلات حاشیهنشین میتوان به: بهرهگیری از نظرات ساکنین و اعضای شورای محلات در راستای تهیه طرحهای امنیتی - محیطی با نظارت متخصصین، تدوین برنامه جامع، هدفمند و منحصربهفرد جهت ایجاد بستر محیطی مناسب و توسعه زیرساختهای بنیادین محلات حاشیهنشین در راستای برقراری امنیت محیطی در اینگونه محلات، اشاره نمود.