مقایسه اثربخشی درمان شناختی - رفتاری و فراشناختدرمانی بر بهزیستی روانشناختی، افسردگی و اضطراب در زنان باردار
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی سلامت، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
2 استادیار، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
3 دانشیار، گروه پرستاری، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
4 دانشیار، گروه آمار زیستی و اپیدمیولوژی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران
5 استادیار، گروه مامایی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
doi
چکیده
هدف: بارداری از حساسترین دورههای زندگی انسان است. انتظار طولانیمدت برای به دنیا آمدن و نگرانی مدام برای حفظ سلامت نوزاد در همه دوران بارداری همراه مادر است. هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی درمان شناختی - رفتاری و فراشناختدرمانی بر بهزیستی روانشناختی، افسردگی و اضطراب در زنان باردار بود.مواد و روش ها: پژوهش حاضر مطالعه شبهآزمایشی با طرح پیشآزمون - پسآزمون - پیگیری با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش حاضر متشکل از تمامی زنان باردار در 3 ماهه دوم بارداری مراجعهکننده به بیمارستانها و کلینیکهای بارداری شهر تهران در سال 1400-1399 بود. که تعداد 45 نفر به شیوه هدفمند انتخاب و با گمارش تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه قرار گرفتند. ابزار این پژوهش پرسشنامههای بهزیستی روانشناختی ریف (1989) و اضطراب، استرس و افسردگی لابیوند و لابیوند(1995) بود. برای گروه آزمایش اول درمان فراشناخت سیستم آلمانی، کانادایی، ایرانی (ملیحی الذاکرینی و همکاران، 2003) و برای گروه آزمایش دوم درمان درمانی شناختی رفتاری (گرینبرگ و پادسکی، 1995) در 8 جلسه 90 دقیقهای برگزار شد، اما گروه گواه مداخلهای دریافت نکرد. دادهها با بهرهگیری از تحلیل واریانس آمیخته تجزیهوتحلیل شدند.یافتهها: نتایج حاکی از آن بود که درمان فراشناختی و درمان شناختی رفتاری باعث افزایش بهزیستی روانشناختی و کاهش افسردگی و اضطراب در پایان مداخلات و دوره پیگیری شده بودند (05/0>p). روش فراشناخت درمانی باعث کاهش بیشتر مؤلفههای افسردگی و اضطراب، و افزایش بیشتر بهزیستی روانشناختی شده است (05/0>p).نتیجهگیری: به دلیل تأثیری که درمان فراشناخت بر اصلاح باورهای فراشناختی دارد میتواند به تنهایی و یا با درمان مکمل در کاهش فشار و اضطراب و افزایش بهزیستی روانشناختی در زنان باردار مؤثر باشد.